Kết quả kinh doanh

Chi phí đánh giá lại tài sản kéo lùi lợi nhuận của VPBankS

Vietnamfinance
· hôm qua

Công ty Cổ phần Chứng khoán VPBank (VPBankS, HoSE: VPX) vừa công bố báo cáo tài chính quý III/2026 với lợi nhuận trước thuế đạt gần 843 tỷ đồng, giảm 64% so với mức 2.360 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận sau thuế đạt 669,7 tỷ đồng, giảm 65%, tương ứng mức sụt giảm hơn 1.222 tỷ đồng.

Sự suy giảm lợi nhuận diễn ra trong bối cảnh doanh thu hoạt động của VPBankS gần như không thay đổi, đạt 3.575 tỷ đồng, so với 3.572 tỷ đồng trong quý III/2025. Áp lực lên kết quả kinh doanh chủ yếu đến từ sự gia tăng chi phí, đặc biệt là các khoản lỗ liên quan đến danh mục tài sản tài chính.

Chi phí đánh giá lại tài sản tăng vọt, lợi nhuận quý III lao dốc

Theo báo cáo tài chính, tổng chi phí hoạt động của VPBankS trong quý III/2026 lên tới 1.766 tỷ đồng, tăng 184% so với mức 622 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Trong đó, khoản lỗ từ các tài sản tài chính ghi nhận thông qua lãi/lỗ (FVTPL) tăng mạnh từ 421 tỷ đồng lên 1.638 tỷ đồng, tương đương mức tăng gần 289%.

Động lực chính khiến chi phí FVTPL tăng là khoản chênh lệch giảm do đánh giá lại tài sản tài chính, từ 316 tỷ đồng trong quý III/2025 lên 1.368 tỷ đồng trong quý III năm nay. Riêng khoản mục này đã tăng thêm khoảng 1.051 tỷ đồng, tạo áp lực đáng kể lên lợi nhuận.

Trong văn bản giải trình gửi cơ quan quản lý, VPBankS cho biết thị trường chứng khoán quý III/2026 ghi nhận những biến động giảm mạnh so với cùng kỳ năm trước. Điều này khiến giá trị thị trường của danh mục đầu tư tại công ty sụt giảm, qua đó làm gia tăng chi phí đánh giá lại các tài sản tài chính.

Không chỉ chịu tác động từ việc đánh giá lại danh mục, hoạt động đầu tư FVTPL của VPBankS còn ghi nhận sự suy giảm về lợi nhuận bán tài sản. Cụ thể, lãi bán các tài sản tài chính FVTPL trong quý III chỉ đạt 180 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể so với mức 1.387 tỷ đồng cùng kỳ năm trước.

(Ảnh minh họa)

Mặc dù khoản chênh lệch tăng do đánh giá lại tài sản FVTPL đạt 1.021 tỷ đồng, cao hơn mức 326 tỷ đồng cùng kỳ, mức tăng này không đủ bù đắp sự gia tăng của các khoản lỗ và sự sụt giảm lãi bán tài sản tài chính.

Lãi từ các tài sản tài chính FVTPL đạt 1.779 tỷ đồng, giảm khoảng 8% so với cùng kỳ. Sau khi trừ khoản lỗ FVTPL, phần chênh lệch thu nhập và chi phí từ nhóm tài sản này chỉ còn khoảng 140 tỷ đồng, so với hơn 1.520 tỷ đồng trong quý III/2025.

Hoạt động cho vay tiếp tục đóng góp tích cực vào nguồn thu của VPBankS. Lãi từ các khoản cho vay và phải thu đạt 1.099 tỷ đồng, tăng gần 94% so với mức 567 tỷ đồng cùng kỳ. Doanh thu nghiệp vụ bảo lãnh, đại lý phát hành chứng khoán cũng tăng từ 154 tỷ đồng lên hơn 200 tỷ đồng.

Doanh thu hoạt động tư vấn tài chính giảm mạnh từ 685 tỷ đồng xuống còn gần 258 tỷ đồng. Đồng thời, chi phí tài chính tăng từ 527 tỷ đồng lên 869 tỷ đồng, chủ yếu do chi phí lãi vay tăng từ 527 tỷ đồng lên 864 tỷ đồng. Chi phí quản lý công ty chứng khoán cũng tăng khoảng 24%, lên gần 102 tỷ đồng.

Sự gia tăng đồng thời của chi phí đầu tư tài chính và chi phí vốn đã khiến lợi nhuận quý III của VPBankS thu hẹp đáng kể, bất chấp nguồn thu từ hoạt động cho vay ký quỹ tiếp tục mở rộng.

Dư nợ margin của VPBankS tiến sát 40.000 tỷ đồng, lợi nhuận 9 tháng vẫn tăng

Theo báo cáo tài chính, doanh thu hoạt động 9 tháng đạt 10.544 tỷ đồng, tăng hơn 93% so với mức 5.457 tỷ đồng của cùng kỳ năm 2025. Lợi nhuận trước thuế đạt 3.516 tỷ đồng, tăng gần 8%, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 2.838 tỷ đồng, tăng khoảng 8,6%.

Một trong những động lực duy trì tăng trưởng là hoạt động cho vay và phải thu. Lũy kế 9 tháng, VPBankS ghi nhận 3.003 tỷ đồng lãi từ hoạt động này, cao gấp gần 2,5 lần cùng kỳ năm trước. Đây cũng là một trong những nguồn thu có mức tăng trưởng nổi bật trong cơ cấu doanh thu của công ty.

Tuy nhiên, chi phí hoạt động lũy kế cũng tăng mạnh, từ 1.021 tỷ đồng lên 4.462 tỷ đồng. Trong đó, khoản chênh lệch giảm do đánh giá lại tài sản tài chính FVTPL lên tới 3.320 tỷ đồng, so với 401 tỷ đồng cùng kỳ. Chi phí tài chính 9 tháng đạt 2.325 tỷ đồng, tăng mạnh so với mức 976 tỷ đồng của năm trước.

Về quy mô tài sản, tại ngày 30/9/2026, tổng tài sản của VPBankS đạt 83.312 tỷ đồng, tăng 14% so với thời điểm đầu năm. Vốn chủ sở hữu đạt 36.282 tỷ đồng, tăng khoảng 7%, trong khi vốn điều lệ duy trì ở mức 18.750 tỷ đồng.

Các khoản cho vay của công ty đạt gần 39.869 tỷ đồng, tăng khoảng 5.776 tỷ đồng so với cuối năm 2025. Trong đó, riêng dư nợ cho vay hoạt động ký quỹ đạt 39.691 tỷ đồng, tăng hơn 5.797 tỷ đồng, tương đương khoảng 17%. Phần còn lại chủ yếu là các khoản ứng trước tiền bán chứng khoán cho khách hàng.

Việc mở rộng quy mô cho vay ký quỹ góp phần thúc đẩy tăng trưởng thu nhập lãi, đồng thời kéo theo nhu cầu huy động vốn lớn hơn. Tại cuối quý III, tổng nợ phải trả của VPBankS đạt 47.030 tỷ đồng, tăng khoảng 20% so với đầu năm. Riêng dư nợ vay ngắn hạn đạt 46.356 tỷ đồng, tăng hơn 9.000 tỷ đồng, tương đương khoảng 24%.

Theo thuyết minh báo cáo tài chính, các khoản vay ngắn hạn của VPBankS bao gồm nguồn vốn huy động bằng VND và USD từ các tổ chức tín dụng, tổ chức tài chính cùng các đối tượng khác. Công ty cho biết các khoản vay USD được thực hiện phòng ngừa rủi ro tỷ giá bằng những sản phẩm phái sinh ngoại hối với các ngân hàng thương mại.

Cùng với sự mở rộng của hoạt động cho vay, quy mô danh mục đầu tư tài chính của VPBankS tiếp tục duy trì ở mức lớn. Tại ngày 30/9, giá trị các tài sản tài chính FVTPL đạt gần 25.896 tỷ đồng, so với 26.150 tỷ đồng đầu năm. Trong khi đó, tài sản tài chính sẵn sàng để bán (AFS) tăng từ 2.330 tỷ đồng lên 3.546 tỷ đồng.

Như vậy, tại thời điểm kết thúc quý III, VPBankS đang vận hành với quy mô tài sản hơn 83.000 tỷ đồng, danh mục đầu tư FVTPL gần 26.000 tỷ đồng và dư nợ cho vay ký quỹ gần 40.000 tỷ đồng. Trong khi hoạt động tín dụng chứng khoán tiếp tục mở rộng, những biến động về giá trị danh mục đầu tư và chi phí huy động vốn đang tác động trực tiếp đến khả năng chuyển hóa tăng trưởng doanh thu thành lợi nhuận của công ty.

Lượng tiền và các khoản tương đương tiền giảm từ 8.082 tỷ đồng cuối năm 2025 xuống còn 3.750 tỷ đồng tại cuối tháng 9/2026, tương đương mức giảm hơn 4.300 tỷ đồng.