Cuộc chiến AI bước vào giai đoạn ‘chọn phe’

Cuộc chiến AI bước vào giai đoạn ‘chọn phe’Quang Đăng-16/08/2026 08:15 (GMT+7)(VNF) - Mỹ đang chuẩn bị thông báo với hàng chục quốc gia rằng họ phải lựa chọn phe trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) với Trung Quốc, đồng thời cảnh báo sẽ loại những nước tham gia khuôn khổ cạnh tranh do Bắc Kinh dẫn dắt khỏi liên minh AI do Washington đứng đầu. Thông tin này được một quan chức Mỹ tiết lộ và phù hợp với nội dung một bản dự thảo nội bộ mà Reuters được tiếp cận.TIN LIÊN QUANTỷ phú tiết lộ bí quyết biến AI thành 'cỗ máy đẻ ra tiền'15/08/2026 08:45“Lựa chọn một cách có cân nhắc”Năm ngoái, Washington khởi xướng sáng kiến Pax Silica nhằm bảo đảm chuỗi cung ứng cho các mô hình AI, chất bán dẫn và khoáng sản quan trọng, trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng gay gắt.Khoảng 2 chục quốc gia đã tham gia sáng kiến này, trong đó có Kazakhstan, một nguồn cung khoáng sản quan trọng tiềm năng và cũng đã tham gia liên minh do Trung Quốc dẫn dắt. Các đồng minh thân cận của Mỹ như Nhật Bản, Australia và Hàn Quốc cũng là thành viên.Bản dự thảo thư do Bộ Ngoại giao Mỹ soạn thảo được gửi tới 35 quốc gia đã ký “Tuyên bố về Cơ hội AI” của Mỹ hồi tháng 6. Danh sách này bao gồm các thành viên của khuôn khổ Pax Silica không mang tính ràng buộc, cùng những quốc gia khác từng bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác AI với Washington.Thứ trưởng Ngoại giao Jacob Helberg triệu tập Hội nghị thượng đỉnh Pax Silica, cuộc họp cấp cao đầu tiên được tổ chức riêng tư tập trung vào an ninh kinh tế và việc thành lập một nhóm đối tác mới chuyên biệt cho nền kinh tế trí tuệ nhân tạo, tại Viện Hòa bình Donald J. Trump vào ngày 12/12 năm 2025 tại Washington, DC. Tasos Katopodis (Ảnh: Getty Images)Bằng cách gây sức ép buộc các quốc gia phải lựa chọn, Mỹ kỳ vọng làm suy yếu nguồn lực của Trung Quốc trong cuộc đua phát triển những hệ thống AI tiên tiến nhất, vốn có thể được sử dụng để tạo lợi thế cả về quân sự lẫn kinh tế.Tháng 7, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khởi xướng một tổ chức đối thủ mang tên “Tổ chức Hợp tác Trí tuệ Nhân tạo Thế giới”, thúc đẩy công nghệ AI mã nguồn mở của Trung Quốc như một thách thức đối với ảnh hưởng của Mỹ trong lĩnh vực đang phát triển với tốc độ chóng mặt.Cho đến nay, Kazakhstan là quốc gia duy nhất được biết đến đã tham gia cả hai sáng kiến, qua đó làm dấy lên những lo ngại tại Washington.“Tham gia vào mọi thứ đồng nghĩa với không thực sự tham gia vào bất cứ điều gì. Việc ký Tuyên bố Pax Silica không chỉ đơn thuần là đăng ký thành viên mà là một cam kết”, bản dự thảo thư nêu rõ, đồng thời kêu gọi các quốc gia “lựa chọn một cách có cân nhắc” trong vấn đề AI.“Không thể đồng thời tham gia các sáng kiến trùng lặp có những kỳ vọng xung đột với chúng ta”, bức thư viết, dù không trực tiếp đề cập đến Trung Quốc.Reuters không thể xác định thời điểm Mỹ dự định gửi bức thư hoặc liệu nội dung có được sửa đổi trước khi chính thức gửi hay không. Bản dự thảo không ghi ngày tháng.Bộ Ngoại giao Mỹ nói với Reuters rằng cơ quan này sẽ không bình luận về “các tài liệu nội bộ bị cho là bị rò rỉ”.Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cho biết Bắc Kinh phản đối việc chính trị hóa các vấn đề thương mại và công nghệ. Một người phát ngôn của đại sứ quán nói: “Những hành động như vậy sẽ chỉ kìm hãm sự phát triển của AI toàn cầu và không phục vụ lợi ích của bất kỳ ai”.Đại sứ quán Kazakhstan tại Washington không phản hồi yêu cầu bình luận.“Không thể có cả hai cùng lúc”Thỏa thuận Pax Silica nhằm thúc đẩy các đồng minh và đối tác của Mỹ tham gia những dự án chung và áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu, qua đó từng bước giảm sự phụ thuộc vào các đối thủ đối với khoáng sản quan trọng, mô hình AI và các chip bán dẫn cung cấp sức mạnh cho những hệ thống này.Cuộc đua giành vị thế dẫn đầu công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc đang bước vào thời điểm then chốt, khi các mô hình AI mã nguồn mở của Trung Quốc nhanh chóng thu hẹp khoảng cách, thậm chí vượt qua một số hệ thống độc quyền do các công ty Mỹ như OpenAI và Anthropic phát triển.Khả năng của công nghệ AI đang tăng trưởng theo cấp số nhân, trong đó có khả năng tự động thực hiện các cuộc tấn công mạng, buộc thế giới phải đánh giá lại sức mạnh và những rủi ro mà công nghệ này tạo ra.Bắc Kinh cũng đang cân nhắc hạn chế quyền tiếp cận từ nước ngoài đối với một số mô hình AI hàng đầu của Trung Quốc, cho thấy căng thẳng ngày càng gia tăng giữa tham vọng phát triển công nghệ và chương trình an ninh quốc gia nghiêm ngặt của nước này.Tháng 6, Mỹ ca ngợi Kazakhstan là quốc gia Trung Á đầu tiên tham gia Pax Silica, qua đó mang lại cho sáng kiến này khả năng tiếp cận những nguồn dự trữ đáng kể về các khoáng sản quan trọng phục vụ những công nghệ tiên tiến.Trung Quốc đã tận dụng vị thế gần như độc quyền đối với một số khoáng sản quan trọng như một công cụ đáp trả trong cuộc chiến thuế quan do Tổng thống Mỹ Donald Trump khởi xướng năm ngoái. Động thái này cũng thúc đẩy Washington tăng cường nỗ lực tìm kiếm nguồn cung khoáng sản trong nước và từ các đồng minh.Theo thông tin được đăng tải trên trang web của Bộ Ngoại giao Mỹ, các thành viên Pax Silica được tiếp cận những cơ hội đầu tư chung vào các dự án liên quan đến AI. Trong khi đó, các quốc gia ký Tuyên bố về Cơ hội AI đã thể hiện sự đồng thuận mang tính biểu tượng với Mỹ về một “mục đích chung” và “tầm nhìn chung”.Một quan chức Mỹ, yêu cầu giấu tên do các cuộc thảo luận nội bộ vẫn đang diễn ra, cho biết các quan chức đã soạn thảo bức thư nhằm làm rõ rằng “không thể có cả hai cùng lúc”.“Thật khó để một quốc gia có thể được xem là đối tác đáng tin cậy trong một hệ sinh thái công nghệ, trong khi đồng thời tham gia một sáng kiến do Trung Quốc thiết kế nhằm thúc đẩy một tầm nhìn cạnh tranh về AI”, vị quan chức này nói.TheoCNBCCuộc chiến nghìn tỷ USD: Apple hay Nvidia sẽ thống trị ngôi vương kỷ nguyên AI?Cuộc chiến nghìn tỷ USD: Apple hay Nvidia sẽ thống trị ngôi vương kỷ nguyên AI?Công nghệ(VNF) - Cuộc cạnh tranh giữa Apple và Nvidia, hai công ty giá trị nhất thế giới, phản ánh hai chiến lược hoàn toàn khác biệt trong thời đại AI.