Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), kể từ sau cuộc họp với Thống đốc vào ngày 9/4, xu hướng giảm lãi suất huy động đã lan rộng trên toàn hệ thống khi có tới 29 ngân hàng thương mại điều chỉnh giảm, nhiều đơn vị hạ sâu và thậm chí giảm nhiều lần chỉ trong thời gian ngắn.
Trong đó, nhóm 4 ngân hàng thương mại nhà nước (Vietcombank, Agribank, VietinBank, BIDV) tiên phong giảm lãi suất. Vietcombank và Agribank giảm 0,5%/năm lãi suất kỳ hạn 24 tháng, đưa mức lãi suất cao nhất về khoảng 6%/năm. VietinBank giảm 0,5%/năm với các kỳ hạn 24-36 tháng tại quầy. Trong khi đó, BIDV là ngân hàng giảm mạnh nhất trong nhóm khi hạ tới 0,8-0,9%/năm ở nhiều kỳ hạn từ 6-36 tháng, đưa lãi suất về quanh 5,8-6%/năm.
Ở nhóm ngân hàng thương mại cổ phần, đợt điều chỉnh bắt đầu ngay từ ngày 10/4 khi VPBank giảm đồng loạt 0,3-0,5%/năm các kỳ hạn từ 6-36 tháng, trong đó kỳ hạn 6-9 tháng giảm mạnh 0,5%/năm xuống còn 6,1%/năm.
Cùng thời điểm, SeABank cũng hạ 0,2-0,3%/năm các kỳ hạn 6-36 tháng. Techcombank cũng mạnh tay giảm 0,5%/năm các kỳ hạn 6-36 tháng. Sacombank điều chỉnh giảm 0,5%/năm kỳ hạn 12-18 tháng, còn Eximbank lần đầu giảm sau thời gian dài với mức 0,5%/năm ở kỳ hạn 18-36 tháng.
Đáng chú ý, LPBank thuộc nhóm giảm mạnh nhất khi hạ tới 0,4-1%/năm ở các kỳ hạn 6-36 tháng, riêng kỳ hạn rất dài 36-60 tháng giảm tới 1%/năm...
Theo ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (NHNN), đến hết quý I/2026, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đạt khoảng 3,18%, trong khi huy động vốn chỉ tăng khoảng 0,55%. Điều này cho thấy áp lực thanh khoản gia tăng tại các ngân hàng.
'Việc giảm lãi suất là khó khăn, thách thức rất lớn trong bối cảnh lạm phát vẫn đang ở mức cao. Tuy nhiên, chúng tôi thấy vẫn có những dư địa nhất định để làm sao huy động các nguồn lực nhằm giảm lãi suất cho vay trong thời gian tới' – ông Quang nói.
Tuy nhiên, đại diện NHNN cho rằng, tín dụng của Việt Nam hiện đang ở mức cao so với nhiều quốc gia có cùng trình độ phát triển, với tỷ lệ tín dụng trên GDP vào khoảng 146%. Mặc dù tín dụng tăng trưởng cao giúp hỗ trợ nền kinh tế, song nếu không kiểm soát tốt chất lượng tín dụng, rủi ro nợ xấu có thể gia tăng, ảnh hưởng đến an toàn của hệ thống tài chính.
Do vậy, lãnh đạo NHNN cho biết, cơ quan này sẽ giám sát rất chặt mức độ tăng trưởng của năm nay. Theo đó, dù mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 15%, nhưng khác với những năm trước đây là chỉ điều chỉnh tăng, thì năm nay, trong trường hợp cần thiết, NHNN sẽ điều chỉnh giảm để kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô.
Các ngân hàng thương mại cũng cho biết, lãi suất huy động tăng chậm hơn lãi suất tiền gửi đang gây áp lực lên các ngân hàng. Bà Phùng Thị Bình, Phó tổng giám đốc Agribank cho biết, trong 3 tháng đầu năm 2026, hoạt động huy động vốn diễn biến nhanh và khó khăn hơn dự báo.
Một số ngân hàng thương mại cổ phần đã điều chỉnh tăng lãi suất huy động ở mức cao, tạo áp lực lớn lên toàn hệ thống ở một số thời điểm. Trong bối cảnh đó, Agribank vẫn kiên định mục tiêu ổn định lãi suất huy động, dù điều này khiến hoạt động huy động vốn gặp không ít khó khăn. Tính đến hết quý I, nguồn vốn huy động của ngân hàng này chỉ tăng 0,3% trong khi dư nợ tín dụng tăng 1,8%.
Dẫn thông tin từ NHNN về chênh lệch tăng trưởng giữa huy động và cho vay (tín dụng quý I tăng 3,18% trong khi huy động vốn chỉ tăng 0,55%), bà Bình cho rằng, trước thực trạng chênh lệch này, nếu không có một định hướng rõ ràng vào các động lực tăng trưởng cốt lõi, nguồn vốn tín dụng sẽ không đủ để đáp ứng cho những lĩnh vực thực sự là đầu tàu của nền kinh tế.
Được biết, tại Agribank, dòng vốn được tập trung cho các lĩnh vực ưu tiên. Ngân hàng cũng nói không với các dự án mang tính chất đầu cơ bất động sản hoặc các lĩnh vực tín dụng gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường.
Đến hết quý I, dư nợ bất động sản giảm 1,2%. Trong đó, dư nợ kinh doanh bất động sản chỉ chiếm 2%, còn lại chủ yếu là cho vay tiêu dùng, mua nhà ở của người dân. Ở chiều ngược lại, dòng vốn tiếp tục được ưu tiên cho khu vực 'tam nông'. Tính đến ngày 31/3/2026, tổng dư nợ của Agribank đạt khoảng 2 triệu tỷ đồng, trong đó hơn 1,3 triệu tỷ đồng dành cho lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, chiếm khoảng 64%.
Trong báo cáo cập nhật triển vọng ngành ngân hàng vừa phát hành, FiinGroup cảnh báo, các ngân hàng sẽ phải đối mặt với áp lực thanh khoản trong cả năm 2026 do tín dụng tiếp tục tăng vượt tốc độ tăng trưởng của tiền gửi. Các ngân hàng tiếp tục phụ thuộc vào nguồn vốn liên ngân hàng và phát hành trái phiếu.
Ông Trần Ngọc Báu, CEO Wigroup nhận định, dù mặt bằng lãi suất huy động hiện nay đã được các ngân hàng đẩy lên mức cao nhưng dòng tiền huy động vào hệ thống lại đang tắc nghẽn và sụt giảm đáng kể so với năm trước. Hệ thống do đó phải chứng kiến sự chênh lệch rất lớn giữa tốc độ tăng trưởng tiền gửi và tốc độ tăng trưởng tín dụng.
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến sự chênh lệch này. Tốc độ tăng trưởng tín dụng ở mức quá cao, đạt hơn 19%. Việc cho vay quá nhiều trong khi nguồn tiền gửi vào không theo kịp chính là nguồn cơn tạo ra sự mất cân đối.
Bên cạnh đó, hiện tại dòng vốn tín dụng đang chưa phân bổ theo đúng cấu trúc mong muốn. Theo ông Trần Ngọc Báu, dòng tiền vẫn tiếp tục chảy mạnh vào nhóm 'tín dụng khác' chủ yếu là bất động sản và lĩnh vực xây dựng. Trong khi đó, mặc dù tín dụng dành cho nông - lâm - ngư nghiệp và thủy sản có ghi nhận mức tăng cùng với bất động sản song vẫn có khả năng dòng tiền này bị 'lách luật', chẳng hạn như dùng lý do mua đất đầu tư phát triển nông nghiệp nhưng thực chất là đầu tư bất động sản.
Trái lại, tín dụng dành cho các hoạt động nền tảng như thương mại và công nghiệp lại đang trong xu hướng giảm.
Phát biểu trước Quốc hội chiều 9/4, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cho biết đã trực tiếp chỉ đạo Thống đốc NHNN phải có các biện pháp điều hành, điều tiết thị trường để ổn định cả mặt bằng lãi suất huy động và lãi suất cho vay.
Ở phía NHNN, Thống đốc Phạm Đức Ấn cũng khẳng định, NHNN có giải pháp điều hành chính sách tiền tệ phù hợp và sẵn sàng hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng thương mại. Trong thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến lãi suất tiền gửi và cho vay, việc công bố lãi suất cho vay trên trang thông tin điện tử của ngân hàng.