Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày tờ trình. Ảnh: QH.
Tiếp tục phiên họp thứ tư, sáng 28/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi).
Trình bày tờ trình dự án luật, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết qua rà soát có 46/81 điều của Luật Đấu giá tài sản cần sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện nhằm thể chế hóa đầy đủ các đường lối, chủ trương của Đảng về đấu giá tài sản, đảm bảo đồng bộ, thống nhất với pháp luật liên quan, tạo cơ sở pháp lý phát triển bền vững tổ chức, hoạt động đấu giá tài sản, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của công tác quản lý nhà nước về đấu giá tài sản.
Về nội dung cụ thể, Dự thảo Luật quy định các cá nhân có trình độ đại học trở lên trong tất cả các ngành, lĩnh vực đều có thể trở thành đấu giá viên thay vì hạn chế trình độ đại học trong một số lĩnh vực luật, kinh tế, tài chính, ngân hàng, quản trị kinh doanh như Luật hiện hành.
Dự thảo Luật cũng quy định tổ chức hành nghề đấu giá có quyền hợp tác với tổ chức đấu giá tài sản trong và ngoài nước trong việc đấu giá tài sản tự nguyện, góp phần thu hút các cá nhân, tổ chức nước ngoài có tài sản hợp pháp tự nguyện bán đấu giá tài sản tại Việt Nam, các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia hoạt động đấu giá do các tổ chức hành nghề đấu giá của Việt Nam thực hiện, qua đó từng bước đưa nghề đấu giá của Việt Nam phù hợp với thông lệ thế giới.
Lần sửa đổi này, theo Bộ trưởng Tùng, dự thảo Luật bổ sung quy định về việc lựa chọn tổ chức hành nghề đấu giá đối với tài sản có giá khởi điểm dưới 200 triệu theo hướng tạo điều kiện cho việc lựa chọn các tài sản có giá khởi điểm nhỏ như nêu trên được nhanh chóng, kịp thời, tiết kiệm thời gian, chi phí.
Nội dung bổ sung còn có quy định nguyên tắc về việc người tham gia đấu giá đã nộp hồ sơ, tiền đặt trước hợp lệ và tham dự phiên đấu giá thì được coi là đã đồng ý mua tài sản bằng với giá khởi điểm nhằm hạn chế tình trạng 'cò mồi', người không có nhu cầu mua thực sự nhưng vẫn tham dự đấu giá để trục lợi.
Cùng với đó, dự thảo Luật bổ sung quy định nâng tỷ lệ tiền đặt trước trong đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất ở cho cá nhân trên cơ sở luật hoá quy định của Nghị quyết số 66.11/2026/NQ-CP ngày 6/1/2026 của Chính phủ quy định xử lý khó khăn, vướng mắc trong hoạt động đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai, đồng thời để đảm bảo khoảng cách giữa tỷ lệ tối thiểu và tối đa hợp lý, khả thi. Theo đó, tiền đặt trước trong đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất ở từ 20% đến 50%, ông Tùng cho hay.
Nội dung mới nữa là dự thảo Luật bổ sung quy định đấu giá bằng hình thức trực tuyến trên Hệ thống đấu giá trực tuyến đối với 2 loại tài sản.
Một là tài sản kết cấu hạ tầng; tài sản của dự án sử dụng vốn nhà nước; tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị (trừ tài sản là trụ sở, nhà gắn liền với đất) và tài sản được xác lập quyền sở hữu toàn dân có tổng giá khởi điểm của tất cả tài sản trong một cuộc đấu giá từ 200 triệu đồng trở lên, trừ tài sản đặc biệt, tài sản chuyên dùng tại đơn vị lực lượng vũ trang nhân dân,
Hai là quyền sử dụng đất đối với trường hợp giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư theo điểm a khoản 1 Điều 125 Luật Đất đai mà thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư, phê duyệt dự án đầu tư theo quy định pháp luật về đầu tư.
Đáng chú ý, Bộ trưởng Bộ Tư pháp cho biết dự thảo bổ sung quy định cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất ở đối với cá nhân trúng đấu giá nhưng 'bỏ cọc' trên cơ sở luật hoá các quy định của Nghị quyết số 66.11/2026/NQ-CP của Chính phủ quy định xử lý khó khăn, vướng mắc trong hoạt động đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai.
Thẩm tra sơ bộ, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tiếp tục nghiên cứu, đánh giá tác động đầy đủ đối với các quy định về tiền đặt trước và bước giá, bảo đảm tính khả thi; làm rõ nguyên tắc, tiêu chí xác định bước giá phù hợp với từng nhóm tài sản nhằm bảo đảm tính cạnh tranh, công khai, minh bạch của cuộc đấu giá, hạn chế tình trạng bước giá quá lớn hoặc quá nhỏ ảnh hưởng đến hiệu quả đấu giá.
Điều hành phiên thảo luận, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên yêu cầu đánh giá kỹ tác động để quy định mức tiền đặt trước và bước giá phù hợp với từng nhóm tài sản, nhằm ngăn chặn tình trạng "bỏ cọc" hoặc trục lợi, đồng thời đảm bảo tính cạnh tranh.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) tại kỳ họp thứ 2 (tháng 10) tới, ông Diên kết luận.