Động lực nào đưa giá vàng lập đỉnh mới?

Những dự báo lạc quan được đưa ra bất chấp đợt giảm giá gần đây của vàng. Theo Financial Times, giá kim loại quý này đã giảm 2%, xuống còn 4.075 USD/ounce trong phiên 15/10, giữa những kỳ vọng rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể tiếp tục tăng lãi suất.
Tuy nhiên, các nhà quản lý quỹ được Financial Times dẫn lời cho rằng giá vàng có thể phục hồi khi nhà đầu tư tìm đến các tài sản trú ẩn an toàn trong bối cảnh bất ổn kinh tế và thị trường tài chính gia tăng.
Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), lượng vàng mua vào được các ngân hàng trung ương báo cáo trong tháng 9 đạt khoảng 63 tấn, ghi nhận mức cao nhất theo tháng kể từ tháng 11/2024. Số liệu sơ bộ này được tổng hợp từ dữ liệu do các ngân hàng trung ương và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) công bố.
Hồi tháng 1, giá vàng từng tăng vọt lên mức cao kỷ lục hơn 5.500 USD/ounce trước khi quay đầu giảm. Dù đã điều chỉnh đáng kể, kim loại quý này vẫn duy trì ở mức giá cao so với lịch sử.
Những động lực có thể đưa giá vàng lên đỉnh mới
Bà Charlotte Yonge, nhà quản lý quỹ tại Troy Asset Management, cho rằng giá vàng có thể lập kỷ lục mới trong vòng 12 - 18 tháng tới.
Theo bà Yonge, vàng là công cụ phòng ngừa rủi ro trước tình trạng tài chính công ngày càng xấu đi, đặc biệt là sự gia tăng của nợ công Mỹ. Bà cũng lưu ý khả năng các ngân hàng trung ương mở rộng cung tiền nếu kinh tế rơi vào suy thoái trong tương lai, qua đó làm suy giảm niềm tin vào các đồng tiền.

Khác với tiền pháp định, vàng không thể được tạo ra thông qua việc mở rộng cung tiền. Đặc điểm này khiến kim loại quý trở thành tài sản hấp dẫn đối với những nhà đầu tư muốn bảo toàn giá trị tài sản trong dài hạn.
Ông Paul Carne, Giám đốc đầu tư được ủy quyền phụ trách khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi tại Aon Investments, cũng dự báo giá vàng có thể lập đỉnh mới trong vòng 2 năm tới.
Ông Carne cho rằng cách hoạch định chính sách của Mỹ và đồng USD có thể thúc đẩy các quốc gia tìm kiếm những lựa chọn thay thế cho đồng tiền này. Nếu các nước ngày càng ít sẵn sàng phụ thuộc vào USD, vàng có thể hưởng lợi từ xu hướng đa dạng hóa tài sản dự trữ.
Quan điểm này phản ánh một trong những động lực quan trọng của thị trường vàng: nhu cầu không chỉ đến từ mục tiêu sinh lời mà còn từ mong muốn giảm sự phụ thuộc vào các đồng tiền chủ chốt trong hệ thống tài chính quốc tế.
Lo ngại khủng hoảng tài chính thúc đẩy nhu cầu vàng
Những lo ngại về khả năng xảy ra một cuộc khủng hoảng tài chính cũng đang củng cố sức hấp dẫn của vàng đối với giới đầu tư.
Ông Peter Marrone, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành công ty khai thác vàng Allied Gold, cho rằng các nhà đầu tư cần tự hỏi liệu thị trường có đang bước vào giai đoạn đầu của một cuộc khủng hoảng tài chính hay không. Theo ông, thị trường toàn cầu dường như đang tiến gần đến một biến cố tài chính lớn có thể gây ra những xáo trộn đáng kể.
Trong bối cảnh bất ổn kinh tế vĩ mô gia tăng, các văn phòng quản lý tài sản gia đình (family office), chuyên quản lý tài sản cho những cá nhân siêu giàu, cũng đang tăng cường nắm giữ vàng. Một số đơn vị giảm tỷ trọng trái phiếu chính phủ trong danh mục để chuyển vốn sang kim loại quý này, qua đó đa dạng hóa tài sản và hạn chế rủi ro trước những biến động của thị trường tài chính.
Ông Ian Cockerill, Giám đốc điều hành công ty khai thác vàng Endeavour Mining, cũng cho rằng bất ổn kinh tế vĩ mô, niềm tin suy giảm đối với tiền pháp định và nỗ lực của các ngân hàng trung ương nhằm bảo vệ giá trị đồng tiền đang hỗ trợ giá vàng.
Về triển vọng giá, ông Cockerill cho rằng chưa thể khẳng định mức 4.000 USD/ounce có phải là ngưỡng đáy hay không, nhưng cho rằng giá vàng đang ở rất gần vùng thấp trước khi bước vào giai đoạn tăng tiếp theo.
Những nhận định này cho thấy triển vọng của vàng không chỉ gắn với kỳ vọng về chính sách tiền tệ mà còn phản ánh những lo ngại sâu rộng hơn về sức khỏe tài chính của các chính phủ, độ tin cậy của tiền pháp định và khả năng chống chịu của hệ thống tài chính toàn cầu.
Ngân hàng trung ương tiếp tục mua vàng, nhưng xu hướng không đồng nhất
Các ngân hàng trung ương tiếp tục là nguồn cầu quan trọng trên thị trường vàng, đặc biệt khi những nền kinh tế mới nổi tìm cách đa dạng hóa dự trữ và giảm sự phụ thuộc vào đồng USD.
Trung Quốc cũng tiếp tục gia tăng lượng vàng nắm giữ trong những tháng gần đây. Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới được Financial Times dẫn lại, dự trữ vàng của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc hiện đạt khoảng 2.410 tấn, tương đương khoảng 9% tổng dự trữ của nước này.
Tuy nhiên, xu hướng mua vàng không diễn ra đồng nhất giữa các ngân hàng trung ương. Ông Suki Cooper, Trưởng bộ phận nghiên cứu hàng hóa toàn cầu tại Standard Chartered, cho biết nhu cầu vàng từ các ngân hàng trung ương vẫn rất mạnh, nhưng một số tổ chức đã bán vàng trong năm nay để huy động nguồn tài chính sau khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát.
Diễn biến này cho thấy vàng vừa là tài sản dự trữ dài hạn, vừa có thể trở thành nguồn thanh khoản khi các quốc gia đối mặt với sức ép tài chính. Trong khi nhiều ngân hàng trung ương tăng tích lũy vàng để giảm phụ thuộc vào đồng USD, những nước cần huy động nguồn lực khẩn cấp có thể buộc phải bán một phần dự trữ.
Dù vậy, các lãnh đạo trong ngành vẫn kỳ vọng lực mua vàng của ngân hàng trung ương sẽ tăng lên khi niềm tin vào đồng USD suy giảm và các thị trường tìm kiếm những lựa chọn thay thế. Đối với các nền kinh tế mới nổi, vàng được xem là một phương án đáng chú ý để đa dạng hóa dự trữ, bên cạnh những đồng tiền như euro hay yên Nhật.
Nhìn chung, theo các chuyên gia, triển vọng giá vàng trong 2 năm tới sẽ phụ thuộc vào sự kết hợp giữa nhu cầu tích lũy của các ngân hàng trung ương, tâm lý phòng ngừa rủi ro của nhà đầu tư và diễn biến chính sách tiền tệ Mỹ. Những yếu tố này có thể tiếp tục nâng đỡ giá vàng trong trung và dài hạn, nhưng khả năng Fed tăng lãi suất vẫn là rủi ro đối với kim loại quý vốn không mang lại lợi suất. Vì vậy, kỳ vọng về một kỷ lục mới vẫn là dự báo của giới đầu tư, thay vì một xu hướng tăng đã được bảo đảm.