Dự kiến sửa đổi 5 nghị định, gỡ vướng cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo

Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất sửa đổi, bổ sung 5 Nghị định nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc mang tính cấp bách, tạo hành lang pháp lý thông thoáng, khơi thông nguồn lực đối với hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo...

Ngày 1/10, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chuyển hồ sơ thẩm định dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo sang Bộ Tư pháp để thẩm định.

Dự thảo hướng đến việc sửa đổi, bổ sung 5 nghị định gồm Nghị định số 262/2025/NĐ-CP, Nghị định số 263/2025/NĐ-CP, Nghị định số 265/2025/NĐ-CP, Nghị định số 267/2025/NĐ-CP, Nghị định số 268/2025/NĐ-CP.

Mục tiêu của dự thảo nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc mang tính cấp bách, tạo hành lang pháp lý thông thoáng, khơi thông nguồn lực đối với hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Nội dung chính là cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; bảo đảm đồng bộ, thống nhất với quy định tại Luật Viên chức năm 2025 và giải quyết các vướng mắc, bất cập mang tính cấp bách trong việc triển khai các hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

SỬA ĐỔI QUY ĐỊNH VỀ  HỖ TRỢ LÃI SUẤT VAY

Điểm thay đổi lớn nhất là việc sửa đổi, bổ sung các quy định về quản lý nhiệm vụ đổi mới sáng tạo tại Nghị định số 268.

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, thực tế triển khai nhiệm vụ hỗ trợ lãi suất vay, các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp phản ánh quy trình giải ngân hỗ trợ lãi suất hiện hành ảnh hưởng đến quy trình thu nợ đang áp dụng của tổ chức tín dụng. Điều này dẫn đến nhiều tổ chức tín dụng không sẵn sàng tham gia.

Trường hợp việc thanh toán kinh phí từ Kho bạc Nhà nước chậm có thể ảnh hưởng đến việc thực hiện nghĩa vụ trả nợ đúng hạn của doanh nghiệp đối với tổ chức tín dụng.

Do đó, Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất sửa đổi, bổ sung khoản 8 Điều 22 Nghị định số 268/2025/NĐ-CP theo hướng Quỹ chủ động chuyển kinh phí hỗ trợ vào 'tài khoản chuyên dùng' tại tổ chức tín dụng theo kế hoạch thu nợ và thực hiện chi trả hỗ trợ trên cơ sở chứng từ thu nợ đúng hạn; bảo đảm không làm thay đổi quy trình thu nợ của tổ chức tín dụng và không ảnh hưởng đến nghĩa vụ trả nợ của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng bổ sung quy định: 'Quỹ tạm dừng hỗ trợ lãi suất vay đối với khoản vay trong thời gian doanh nghiệp phát sinh nợ quá hạn'. Khi đó, doanh nghiệp có trách nhiệm chi trả toàn bộ tiền lãi vay cho tổ chức tín dụng theo hợp đồng tín dụng đã ký giữa doanh nghiệp và tổ chức tín dụng.

Sau khi doanh nghiệp hoàn thành việc xử lý nợ quá hạn và có xác nhận của tổ chức tín dụng về việc đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ trả nợ, Quỹ tiếp tục hỗ trợ lãi suất vay đối với các kỳ trả nợ tiếp theo theo quy định.

Đồng thời, dự thảo cũng sửa đổi quy định về hội đồng xét duyệt nhiệm vụ hỗ trợ lãi suất vay để làm rõ quy định, đảm bảo tính khả thi, chặt chẽ trong triển khai thực tiễn.

PHÂN ĐỊNH RÕ NHIỆM VỤ KHOA HỌC CÔNG NGHỆ VÀ ĐỔI MỚI SÁNG TẠO

Bộ Khoa học và Công nghệ cũng cho biết thêm Nghị định số 268/2025/NĐ-CP và Nghị định số 267/2025/NĐ-CP chưa phân định nhiệm vụ khoa học công nghệ và nhiệm vụ đổi mới sáng tạo.

Do đó, trong thực tiễn triển khai, các bộ, ngành, địa phương, tổ chức, doanh nghiệp còn nhiều cách hiểu khác nhau dẫn đến việc khó khăn trong xác định, phê duyệt, triển khai thực hiện, quản lý nhiệm vụ.

Để khắc phục vấn đề trên, cơ quan soạn thảo bổ sung quy định phân định 2 nhiệm vụ này. Đặc biệt, bổ sung nội hàm về đổi mới sáng tạo gồm 'dịch vụ mới, quy trình mới, mô hình kinh doanh mới hoặc cải tiến đáng kể so với sản phẩm, dịch vụ, quy trình, mô hình kinh doanh đã có'.

Đối với tiêu chí xác định trung tâm đổi mới sáng tạo, dự thảo cũng sửa đổi điểm c, khoản 5, điều 29 Nghị định số 268/2025/NĐ-CP là 'có doanh thu trực tiếp từ hoạt động kết quả tư vấn, hỗ trợ thực hiện ứng dụng công nghệ, chuyển giao công nghệ, đổi mới công nghệ, sáng tạo công nghệ, nâng cao hiệu suất công nghệ, đạt ít nhất 05 tỷ đồng Việt Nam'.

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, yêu cầu có doanh thu để đảm bảo tổ chức đã hoạt động, đã đủ điều kiện thì mới thực hiện thủ tục xác nhận để làm cơ sở hưởng ưu đãi (ưu đãi đúng đối tượng). Tránh việc hình thành các tổ chức không thực chất nhưng vẫn đề nghị xác nhận để được hưởng ưu đãi.