IFC đề xuất gói 300 triệu USD cho VIB, hé lộ kế hoạch tài trợ nhà ở và xe điện

150 triệu USD dành cho doanh nghiệp, nhà ở và xe điện
Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC), thành viên Nhóm Ngân hàng Thế giới (World Bank), đang đề xuất một gói vay xã hội trị giá tối đa 300 triệu USD dành cho Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam (HoSE: VIB).
Theo thông tin công bố về dự án, đây là gói vay không có tài sản bảo đảm, được thiết kế nhằm hỗ trợ VIB mở rộng hoạt động cấp tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME), lĩnh vực nhà ở giá phù hợp và phương tiện giao thông điện.
Gói tài trợ dự kiến gồm hai cấu phần. Trong đó, IFC sẽ trực tiếp cung cấp khoản vay tối đa 150 triệu USD với kỳ hạn 5 năm. Phần còn lại, trị giá tối đa 150 triệu USD, sẽ được huy động từ các định chế tài chính phát triển và các tổ chức cho vay thương mại.
Đối với phần vốn huy động bổ sung, IFC dự kiến thu xếp trên cơ sở nỗ lực tối đa, với các khoản vay có kỳ hạn 3 năm hoặc 5 năm. Điều này đồng nghĩa việc huy động thành công toàn bộ số vốn dự kiến vẫn phụ thuộc vào sự tham gia của các bên cho vay.
Gói tài trợ còn bao gồm điều khoản "green shoe option", cho phép mở rộng quy mô huy động vốn so với phương án ban đầu. Tuy nhiên, IFC chưa công bố giá trị tối đa có thể tăng thêm theo điều khoản này.

Một trong những điểm lớn nhất của đề xuất là phương án phân bổ cụ thể khoản vay 150 triệu USD do IFC trực tiếp cung cấp. Theo đó, 50% khoản vay, tương đương 75 triệu USD, dự kiến được dành để tài trợ cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong phần tín dụng này, ít nhất 20% được dành cho các doanh nghiệp SME do phụ nữ làm chủ, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận vốn của nhóm doanh nghiệp vốn gặp nhiều trở ngại trong việc huy động nguồn tài chính dài hạn.
Bên cạnh lĩnh vực doanh nghiệp, 40% khoản vay, tương đương 60 triệu USD, sẽ được phân bổ cho hoạt động tài trợ nhà ở giá phù hợp. Đây là nhóm tín dụng hướng tới những khách hàng có nhu cầu tiếp cận nhà ở với chi phí phù hợp khả năng tài chính. Phần còn lại, tương đương 15 triệu USD, chiếm 10% khoản vay, được dành cho hoạt động tài trợ xe điện.
Việc dành riêng một phần vốn cho phương tiện giao thông điện cho thấy lĩnh vực này đã được đưa vào phạm vi tài trợ của gói vay xã hội mà IFC đề xuất cho VIB. Cũng cần lưu ý, tỷ lệ phân bổ 50% cho SME, 40% cho nhà ở và 10% cho xe điện chỉ áp dụng đối với khoản vay trực tiếp 150 triệu USD từ IFC, không phải toàn bộ gói tài trợ 300 triệu USD.
Theo IFC, mục tiêu của khoản đầu tư là cung cấp nguồn vốn có kỳ hạn dài hơn cho VIB, qua đó hỗ trợ ngân hàng mở rộng tín dụng tới những phân khúc khách hàng chưa được hệ thống tài chính phục vụ đầy đủ. IFC nhấn mạnh nguồn tài trợ ổn định với thời hạn lên tới 5 năm là loại vốn không dễ dàng tiếp cận trên thị trường. Đây được xem là một trong những giá trị quan trọng mà tổ chức này mang lại cho các ngân hàng nhận tài trợ.
VIB đang theo đuổi kế hoạch huy động 1 tỷ USD vốn quốc tế
Đầu tháng 10/2026, VIB công bố kế hoạch huy động khoảng 1 tỷ USD vốn trung và dài hạn từ thị trường quốc tế trong năm 2026. Theo ngân hàng, đây là kế hoạch huy động vốn quốc tế có quy mô lớn nhất từ trước đến nay của VIB.
Trong khuôn khổ kế hoạch này, VIB đã hoàn tất khoản vay hợp vốn trị giá 285 triệu USD, kỳ hạn 3 năm, với sự tham gia của 9 định chế tài chính đến từ 4 quốc gia châu Á. Thương vụ được thu xếp bởi các tổ chức tài chính gồm United Overseas Bank (UOB), Maybank và Cathay United Bank. Theo VIB, khoản vay có chi phí vốn thấp hơn khoảng 30 điểm cơ bản so với khoản vay hợp vốn trước đó.
Ngân hàng cho biết tổng dư nợ huy động vốn nước ngoài, bao gồm cả nguồn vốn ngắn, trung và dài hạn, đạt khoảng 1,6 tỷ USD tại thời điểm công bố kế hoạch vào tháng 10/2026 và dự kiến tăng lên 2 tỷ USD trong năm 2027.
Nếu gói tài trợ 300 triệu USD do IFC đề xuất được triển khai đầy đủ, quy mô khoản vay này sẽ tương đương khoảng 30% mục tiêu huy động vốn quốc tế 1 tỷ USD của VIB trong năm nay. Tuy nhiên, hiện chưa có xác nhận khoản tài trợ đang được xem xét có nằm trong kế hoạch huy động 1 tỷ USD nói trên hay không.
IFC và VIB cũng không phải những đối tác mới. Hai bên đã thiết lập quan hệ hợp tác từ năm 2011 thông qua các chương trình tài trợ thương mại và các khoản tín dụng trung, dài hạn.

Năm 2022, VIB từng hoàn tất giải ngân khoản vay 150 triệu USD từ IFC với kỳ hạn 5 năm. Nguồn vốn khi đó được sử dụng để mở rộng hoạt động cho vay khách hàng cá nhân mua, xây dựng và sửa chữa nhà ở. Trong đó, một phần đáng kể được dành cho các khoản vay mua nhà có giá trị thấp, hướng tới nhóm khách hàng thu nhập thấp và trung bình.
Khác với khoản vay tập trung vào lĩnh vực nhà ở trước đây, đề xuất mới có phạm vi sử dụng vốn rộng hơn, bao gồm cả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp SME và tài trợ phương tiện giao thông điện.
Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp nguồn vốn, IFC còn dự kiến nghiên cứu khả năng mở rộng hợp tác tư vấn với VIB trong các lĩnh vực ngân hàng có trách nhiệm và tài chính toàn diện, chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), quản lý rủi ro môi trường và xã hội, cũng như tài chính bền vững.
Trong đó, IFC đặc biệt đề cập đến các giải pháp tài chính hướng tới bình đẳng giới, phù hợp với mục tiêu tăng cường khả năng tiếp cận vốn của các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ. Tổ chức này kỳ vọng việc triển khai gói tài trợ không chỉ giúp VIB mở rộng hoạt động cho vay mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa, khuyến khích các định chế tài chính khác tại Việt Nam áp dụng những nguyên tắc tài chính xã hội được quốc tế công nhận.