Loạt doanh nghiệp báo lãi đột biến nhờ thu nhập khác
Nhờ thanh lý công ty con, chuyển nhượng cổ phần, hoàn nhập dự phòng, hoặc lãi từ công ty liên doanh, liên kết, nhiều doanh nghiệp đã báo kết quả lợi nhuận quý IV/2025 và cả năm 2025 tăng trưởng mạnh.
Doanh nghiệp ồ ạt vượt kế hoạch 2025: Phục hồi thực chất hay lợi nhuận đột biến?
Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam báo lãi kỷ lục
Khi kinh tế biến động, doanh nghiệp tìm phao cứu sinh từ nhiều nguồn khác. Ảnh minh hoạ: NĐT.
Như Nhadautu.vn đã thông tin, "mùa" báo cáo tài chính quý IV/2025 ghi nhận đến 26% doanh nghiệp niêm yết hoàn thành hoặc vượt kế hoạch lãi đặt ra. Thậm chí, có những doanh nghiệp vượt kế hoạch lãi hàng trăm lần.
Đáng chú ý, bên cạnh hoạt động kinh doanh cốt lõi tăng trưởng mạnh, nhiều đơn vị còn có thêm lợi nhuận từ việc thanh lý công ty con, chuyển nhượng cổ phần, hoàn nhập dự phòng, hoặc lãi từ công ty liên doanh, liên kết.
Doanh nghiệp lãi nhờ công ty con, chuyển nhượng cổ phần
Đầu tiên, đó là trường hợp CTCP Ngoại thương và Phát triển Đầu tư TP.HCM (Fideco, HOSE: FDC) hoàn thành tới 529,6% so với kế hoạch năm.
Cụ thể, trong quý IV/2025, Fideco ghi nhận doanh thu đạt 17,86 tỷ đồng, tăng 42,1% so với cùng kỳ, lợi nhuận sau thuế đạt 182,57 tỷ đồng, tức tăng thêm tới 178,74 tỷ đồng so với cùng kỳ. Hầu hết các chi phí đều giảm, đáng chú ý công ty còn có khoản hoàn nhập dự phòng 180 tỷ đồng.
Theo Fideco, đầu năm 2025 đã trích lập dự phòng 199,25 tỷ đồng nhưng tới 31/12/2025 chỉ còn 19,25 tỷ đồng. Đây là khoản phải thu còn lại phát sinh từ việc chuyển nhượng toàn bộ cổ phần sở hữu tại Công ty TNHH Phúc Thịnh Đức theo hợp đồng ngày 31/5/2019. Cho đến ngày lập báo cáo, Fideco đã thu được 180 tỷ đồng của khoản phải thu này.
Nhờ đó, luỹ kế trong năm 2025, Fideco ghi nhận doanh thu đạt 73,29 tỷ đồng, tăng 153,2% so với cùng kỳ, lợi nhuận sau thuế đạt 214,22 tỷ đồng, tăng mạnh so với con số lãi 5 tỷ đồng cùng kỳ.
Một tên tuổi khác trong ngành bất động sản báo lãi lớn không từ hoạt động kinh doanh cốt lõi là CTCP Phát triển Bất động sản Phát Đạt (PDR). Trong quý IV/2025, công ty ghi nhận doanh thu thuần đạt 360,6 tỷ đồng, giảm 44,4% so với quý IV/2024.
Hoạt động tài chính trở thành điểm sáng nhất của PDR với doanh thu hơn 408 tỷ đồng, gấp hơn 109 lần cùng kỳ. Động lực chính cho mức tăng đột biến này đến từ thương vụ PDR chuyển nhượng toàn bộ cổ phần của CTCP Đầu tư Bắc Cường.
Nhờ đó, PDR vẫn ghi nhận lợi nhuận trước thuế quý IV/2025 đạt 368,6 tỷ đồng, cao gấp nhiều lần so với mức 19,5 tỷ đồng của quý IV/2024. Lợi nhuận sau thuế đạt 313,3 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước chỉ ở mức hơn 1,6 tỷ đồng.
Lũy kế cả năm 2025, PDR ghi nhận doanh thu thuần đạt 1.325 tỷ đồng, tăng 61,3% so với năm 2024. Lợi nhuận trước thuế năm 2025 đạt 651 tỷ đồng, tăng 148,8% so với năm trước; lợi nhuận sau thuế đạt 514,7 tỷ đồng, tăng 231,6% so với năm 2024.
Trong khi đó, CTCP Cảng Sài Gòn (UPCoM: SGP) lãi lớn nhờ công ty liên doanh liên kết. Trong năm 2025, công ty báo doanh thu đạt 1.226 tỷ đồng, tăng 10,9% so với cùng kỳ năm trước. Ngoài ra, công ty liên doanh liên kết đem về cho SGP 251,3 tỷ đồng. Khoản lãi lớn này đã bù đắp khoản lỗ khác 153 tỷ đồng trong năm 2025.
Nhờ đó, lãi sau thuế công ty mẹ đạt 363 tỷ đồng, gấp hơn 2 lần mức 171 tỷ đồng của năm 2024.
Một trường hợp khác là Vincom Retail với kết quả lợi nhuận kỷ lục trong năm 2025 đạt 6.446 tỷ đồng, tăng 57% so với năm 2024 và vượt 37% kế hoạch. Bên cạnh hoạt động kinh doanh cốt lõi, yếu tố trợ lực cho KQKD của Vincom Retail là khoản lãi 1.891 tỷ đồng từ chuyển nhượng Vincom Center Nguyễn Chí Thanh và lãi từ tiền cọc.
Vincom Retail cũng cho biết nếu loại bỏ lợi nhuận từ chuyển nhượng Vincom Center Nguyễn Chí Thanh, lãi sau thuế công ty vẫn vượt 5% kế hoạch năm.
Lãi từ hoạt động tài chính, thanh lý tài sản, tái cấu trúc
Điển hình, CTCP Hoàng Anh Gia Lai (HAGL, HOSE: HAG). Trong quý IV/2025, doanh nghiệp ghi nhận khoản chi phí tài chính âm 878 tỷ đồng (cùng kỳ 183 tỷ đồng) do khoản lãi trái phiếu được miễn giảm. Nhờ vậy, công ty của ông Đoàn Nguyên Đức (Bầu Đức) lãi ròng 876 tỷ đồng, gấp 4,3 lần cùng kỳ, bất chấp việc ghi nhận thêm lỗ khác 431 tỷ đồng (cùng kỳ lỗ 111 tỷ đồng) do thanh lý các tài sản không hiệu quả và phát sinh chi phí chuyển đổi vườn cây để tái cơ cấu nông nghiệp.
Lũy kế cả năm 2025, HAGL thu thuần khoảng 7.440 tỷ đồng, tăng trưởng 29%; lãi ròng 2.100 tỷ, gấp 2,1 lần năm 2024. So với kế hoạch ĐHĐCĐ 2025 thông qua, HAGL vượt 35% kế hoạch doanh thu, và đạt lợi nhuận gấp hơn 2 lần mục tiêu đề ra.
Một trường hợp đáng chú ý khác là CTCP Quốc Cường Gia Lai (HOSE: QCG). Cụ thể, quý IV/2025, doanh thu thuần của QCG đạt 119 tỷ đồng, giảm đến 75% so với cùng kỳ. Song, công ty báo lãi trước thuế đến 164 tỷ đồng, gấp đôi con số cùng kỳ. Lãi sau thuế 137 tỷ đồng, cũng tăng hơn gấp đôi cùng kỳ. Trợ lực quan trọng cho kết quả lợi nhuận tăng trưởng của QCG đến từ lãi thanh lý các khoản đầu tư (gần 194 tỷ đồng).
Nhờ đó, lãi sau thuế cả năm 2025 của QCG đạt 171 tỷ đồng, gấp hơn 2 lần so với năm 2024.
Theo tìm hiểu của Nhadautu.vn, tại thời điểm 31/12/2025, QCG không còn ghi nhận khoản đầu tư vào 2 công ty liên doanh, liên kết là CTCP Xây dựng - Kinh doanh nhà Phạm Gia (đầu năm 2025 sở hữu 43,81% vốn) và CTCP Bất Động Sản Hiệp Phú (đầu năm 2025 nắm 34% vốn).
Một doanh nghiệp bất động sản khác là CTCP Tập đoàn Đầu tư Địa ốc Nova – Novaland (mã: NVL) đã gây bất ngờ với khoản lãi sau thuế đến 3.638 tỷ đồng riêng quý IV, nhờ đó giúp lũy kế cả năm thoát lỗ và có lãi 1.819 tỷ đồng, cải thiện so với con số lỗ 4.394 tỷ năm trước.
Nguyên nhân do trong quý IV/2025, Novaland đã ghi nhận việc hoàn nhập và điều chỉnh lại khoản trích lập liên quan đến nghĩa vụ tiền thuê đất và tiền sử dụng đất phải nộp của dự án Lakeview City với số tiền 2.197 tỷ đồng.
Vào nửa đầu năm 2024, Novaland đã phải trích lập các khoản nghĩa vụ về tiền thuê đất, tiền sử dụng đất phải nộp và tiền phạt chậm nộp tại dự án Lakeview City với tổng số tiền là 6.707 tỷ đồng, trong đó tiền phạt chậm nộp là 1.581 tỷ đồng.
Tuy nhiên, nhờ quá trình gỡ vướng từ Nghị quyết số 76.2025/NĐ-CP, sự vào cuộc của Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND TP.HCM và các bên liên quan, đến thời điểm thành lập BCTC hợp nhất quý IV/2025, ban lãnh đạo Novaland tin rằng có đủ cơ sở để hoàn nhập và điều chỉnh giảm các khoản nghĩa vụ thuê đất, tiền sử dụng đã phải nộp đã trích lập trong năm 2024. Theo đó, tổng nghĩa vụ trích lập trên BCTC hợp nhất quý IV/2025 là 1.014 tỷ đồng.
Đồng thời, vướng mắc ở dự án Lakeview được tháo gỡ còn giúp tập đoàn được hoàn nhập chi phí phạt chậm nộp thuế 1.271 tỷ đồng. Qua đó, hoạt động khác đem về lợi nhuận 891 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước lỗ 45 tỷ đồng.