Loạt dự án lớn tạo động lực tăng trưởng mới cho Quảng Ngãi

Dòng vốn lớn củng cố hạt nhân Dung Quất

Quảng Ngãi đang bước vào giai đoạn phát triển với yêu cầu tạo thêm những động lực tăng trưởng mới. Trong đó, các dự án quy mô lớn không chỉ bổ sung năng lực sản xuất mà còn tạo nhu cầu cho cảng biển, logistics, công nghiệp hỗ trợ và các dịch vụ liên quan.

Khu kinh tế Dung Quất tiếp tục giữ vai trò hạt nhân công nghiệp của Quảng Ngãi, với lợi thế về quỹ đất, cảng nước sâu và nền tảng sản xuất đã hình thành.

Đáng chú ý là Khu liên hợp sản xuất gang thép Hòa Phát Dung Quất 2, tổng vốn khoảng 85.000 tỷ đồng, công suất thiết kế 5,6 triệu tấn thép/năm. Dự án giữ vai trò bổ sung năng lực sản xuất công nghiệp quy mô lớn, đồng thời kéo theo nhu cầu về nguyên liệu, vận tải, cảng biển, logistics và các ngành công nghiệp hỗ trợ.

Trong khi đó, dự án nâng cấp, mở rộng Nhà máy lọc dầu Dung Quất, vốn đầu tư khoảng 1,5 tỷ USD, có vai trò nâng cấp năng lực lọc hóa dầu và tăng hiệu quả khai thác hạ tầng công nghiệp hiện hữu. Dự án nâng công suất chế biến từ 148.000 thùng/ngày lên 171.000 thùng/ngày, đồng thời nâng chất lượng các sản phẩm như xăng, dầu diesel, nhiên liệu phản lực (Jet-A1)... đáp ứng tiêu chuẩn khí thải Euro V.

Nếu Hòa Phát Dung Quất 2 tạo thêm động lực từ ngành thép thì dự án lọc dầu giúp củng cố trụ cột lọc hóa dầu, qua đó tăng quy mô và chiều sâu của hệ sinh thái công nghiệp tại Dung Quất.

Ở một lớp khác, VSIP Quảng Ngãi II, vốn đầu tư 161 triệu USD cũng đang được triển khai, có vai trò mở rộng quỹ đất công nghiệp và tạo mặt bằng cho các dự án sản xuất mới. Việc phát triển thêm khu công nghiệp giúp Quảng Ngãi có điều kiện tiếp nhận dòng vốn mới, từng bước hình thành các cụm sản xuất và mạng lưới doanh nghiệp cung ứng xung quanh các ngành công nghiệp lớn.

Trong giai đoạn 2026-2030, Quảng Ngãi đặt mục tiêu thu hút khoảng 140-150 dự án với tổng vốn khoảng 113.000-139.000 tỷ đồng. Riêng khu kinh tế và các khu công nghiệp, tỉnh định hướng thu hút khoảng 40-50 dự án với tổng vốn khoảng 78.000-104.000 tỷ đồng.

Theo đó, địa phương định hướng ưu tiên các dự án có công nghệ hiện đại, công nghiệp sạch, công nghệ cao và tạo giá trị gia tăng lớn, thay vì tập trung vào số lượng dự án.

Hạ tầng mở rộng không gian tăng trưởng

Nếu nhóm dự án công nghiệp tạo ra năng lực sản xuất và nguồn cầu mới, thì các dự án giao thông có vai trò kết nối các trung tâm sản xuất với thị trường, vùng nguyên liệu và các cực tăng trưởng lân cận.

Đáng chú ý là đề xuất đầu tư cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum dài hơn 136km, tổng vốn dự kiến hơn 51.500 tỷ đồng. Tuyến đường được đề xuất quy mô 4 làn xe, nền đường rộng 24,75m, tốc độ thiết kế 100km/h.

Vai trò lớn nhất của tuyến cao tốc là mở trục kết nối từ duyên hải lên Tây Nguyên, tăng khả năng lưu thông hàng hóa, nguyên liệu và hành khách giữa các địa bàn trong vùng. Với Quảng Ngãi, tuyến đường còn mở rộng khả năng kết nối từ khu vực phía tây tới Dung Quất và các trung tâm kinh tế ven biển.

Trong khi đó, tuyến đường ven biển Dung Quất - Sa Huỳnh, tổng vốn khoảng 5.600 tỷ đồng, có vai trò tăng cường liên kết nội tỉnh, kết nối các khu vực ven biển, đô thị, khu kinh tế và các địa bàn có tiềm năng phát triển dịch vụ.

Dự án dài hơn 100km, thuộc quy hoạch tuyến ven biển Việt Nam, kết nối Dung Quất – Sa Huỳnh, đi qua nhiều vùng sinh thái như rừng dương, đồng bằng, cửa sông.

Đây cũng là tuyến hỗ trợ vận chuyển hàng hóa, nguyên liệu và kết nối các khu vực sản xuất với mạng lưới logistics.

Nếu cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum mở rộng liên kết vùng, thì tuyến Dung Quất - Sa Huỳnh củng cố liên kết nội tỉnh và hành lang ven biển. Hai dự án vì vậy bổ trợ cho nhau trong việc mở rộng không gian kinh tế của Quảng Ngãi.

Trong giai đoạn 2026-2030, Quảng Ngãi dự kiến bố trí hơn 33.500 tỷ đồng vốn đầu tư công, tập trung cho các dự án chuyển tiếp, công trình quan trọng và các dự án có tính kết nối, tạo động lực phát triển.

Với mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân từ 10%/năm trong giai đoạn 2026-2030, vai trò của các dự án không chỉ nằm ở quy mô vốn đầu tư mà còn ở khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa. Khi công nghiệp lớn kéo theo công nghiệp hỗ trợ, khu công nghiệp thu hút thêm nhà đầu tư và hạ tầng giúp giảm chi phí, rút ngắn kết nối, Quảng Ngãi có thể hình thành thêm các chuỗi giá trị thay vì chỉ dựa vào từng dự án riêng lẻ.

.