Lợi nhuận, nâng hạng và động lực nội tại tiếp sức thị trường

Lợi nhuận doanh nghiệp niêm yết tăng 48% trong quý 2 và dòng vốn ETF ngoại có thể đạt 1,5 - 2 tỷ USD sau nâng hạng đang tạo thêm lực đẩy cho chứng khoán Việt Nam. Bên cạnh đó, đầu tư công và nhu cầu nội địa được kỳ vọng tiếp tục hỗ trợ thị trường trong thời gian tới...

Triển vọng thị trường chứng khoán Việt Nam trong những tháng cuối năm 2026 và năm 2027 được kỳ vọng tích cực hơn khi nền tảng vĩ mô tiếp tục cải thiện, lợi nhuận doanh nghiệp duy trì đà tăng và thị trường trước cơ hội được nâng hạng.

TRIỂN VỌNG THỊ TRƯỜNG TÍCH CỰC

Tại buổi đối thoại cùng chuyên gia kinh tế do Ngân hàng UOB tổ chức, bà Thiều Thị Nhật Lệ, Tổng Giám đốc, Công ty Quản lý quỹ UOB Asset Management Việt Nam (UOBAM), cho biết VN-Index chỉ tăng khoảng 2,6% nếu tính từ đầu năm đến cuối tháng 8. Nếu loại trừ một số cổ phiếu có mức tăng trưởng rất mạnh, đặc biệt là nhóm cổ phiếu "họ" Vingroup, diễn biến chung của thị trường thậm chí kém tích cực hơn.

Trong khi đó, các yếu tố vĩ mô của Việt Nam đang cho thấy nhiều tín hiệu tích cực. Mục tiêu tăng trưởng 10% của Chính phủ cùng các chính sách hỗ trợ tăng trưởng tiếp tục tạo kỳ vọng cho nhà đầu tư. Tuy nhiên, diễn biến thị trường từ đầu năm chủ yếu phản ánh kỳ vọng, trong khi sự cải thiện về lợi nhuận doanh nghiệp và sức khỏe nền kinh tế chưa được phản ánh tương xứng vào kết quả VN-Index.

Theo đại diện UOBAM, trong 6 tháng đầu năm, đặc biệt trong quý 2, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết tăng khoảng 48% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn đáng kể so với mức tăng trưởng lợi nhuận khoảng 20% được dự báo vào đầu năm cho cả năm 2026. Với kết quả này, bà Nhật Lệ kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trong quý 3 và quý 4, qua đó tạo nền tảng hỗ trợ thị trường trong những tháng cuối năm và năm 2027.

"Từ nay đến cuối năm và bước sang năm 2027, thị trường được kỳ vọng có thêm nền tảng hỗ trợ từ diễn biến vĩ mô và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.

Bên cạnh xuất khẩu và FDI, các yếu tố tăng trưởng từ trong nước đang được thúc đẩy mạnh hơn trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn. Trong đó, đầu tư công, tiêu dùng bán lẻ và du lịch được xem là những trụ cột quan trọng.

Khi các yếu tố này lan tỏa vào nền kinh tế, tác động sẽ dần thể hiện qua hoạt động và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp niêm yết, qua đó tạo thêm cơ sở hỗ trợ diễn biến chứng khoán".

Một động lực khác được thị trường quan tâm là việc Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi theo FTSE Russell, dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/9/2026.

Theo ước tính, trong 12 tháng sau khi nâng hạng, thị trường Việt Nam có thể thu hút khoảng 1,5 - 2 tỷ USD dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF nước ngoài, thậm chí có khả năng vượt 2 tỷ USD tùy theo thay đổi tỷ trọng trong các bộ chỉ số.

Dòng vốn mới được kỳ vọng hỗ trợ thanh khoản và tâm lý thị trường. Tuy nhiên, tác động quan trọng và lâu dài hơn của việc nâng hạng nằm ở quá trình cải cách cấu trúc thị trường.

Việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế sẽ tạo động lực để cơ quan quản lý tiếp tục cải thiện chất lượng thị trường, nâng cao tính minh bạch và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư quốc tế. Qua đó, Việt Nam có thêm cơ hội thu hút các định chế tài chính và nhà đầu tư tổ chức quy mô lớn trên thế giới.

Sau FTSE Russell, MSCI được xem là mục tiêu nâng hạng quan trọng tiếp theo, bởi nhiều định chế tài chính quốc tế sử dụng các bộ chỉ số của MSCI làm cơ sở tham chiếu cho hoạt động đầu tư.

Bên cạnh dòng vốn, quá trình nâng hạng cũng đặt ra những yêu cầu cải cách mang tính cấu trúc đối với thị trường chứng khoán Việt Nam.

Một trong những nội dung được chú ý là thúc đẩy các doanh nghiệp niêm yết áp dụng Chuẩn mực Báo cáo tài chính quốc tế (IFRS).

Bên cạnh đó, việc mở rộng cơ sở nhà đầu tư tổ chức cũng là một nội dung được chú trọng. Hiện, nhà đầu tư cá nhân chiếm khoảng 85 - 90% giá trị giao dịch trên thị trường, khiến mức độ biến động tương đối lớn. Việc thu hút thêm các quỹ đầu tư tổ chức, cả trong nước và nước ngoài, có thể góp phần đa dạng hóa cơ sở nhà đầu tư và cải thiện tính ổn định của thị trường.

Một vấn đề khác là ký quỹ trước giao dịch (pre-funding). Các quỹ đầu tư toàn cầu không muốn nguồn vốn phải được giữ lại trước khi lệnh được khớp. Hiện, Việt Nam đang từng bước tháo gỡ vấn đề này thông qua cơ chế Đối tác bù trừ trung tâm (CCP).

ĐỘNG LỰC TĂNG TRƯỞNG NỘI TẠI VÀ CÁC RỦI RO CẦN THEO DÕI

Theo bà Thiều Thị Nhật Lệ, bên cạnh xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng, Chính phủ đang thúc đẩy các động lực nội tại. Trong đó, đầu tư công tiếp tục được đẩy mạnh, tập trung vào các dự án cao tốc và hạ tầng quốc gia. Trong giai đoạn tới, động lực đầu tư được kỳ vọng mở rộng sang các đại dự án hạ tầng do khu vực tư nhân triển khai.

Tiêu dùng nội địa và bán lẻ tiếp tục hỗ trợ sức mua trong nước, trong khi du lịch ngày càng đóng góp rõ nét cho nền kinh tế. "Đà tăng trưởng đang lan tỏa sang nhiều ngành nghề, thay vì tập trung ở một số lĩnh vực như trước", bà Lệ nói.

Về rủi ro, chuyên gia tại UOB Asset Management cho rằng một trong những yếu tố cần theo dõi là dòng tiền đang tập trung vào nhóm cổ phiếu trụ, khiến đà tăng của thị trường phụ thuộc đáng kể vào một nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn.

Bên cạnh đó, xung đột Trung Đông và diễn biến giá dầu cũng là yếu tố đáng lưu ý. Bất ổn địa chính trị gia tăng có thể đẩy giá dầu tăng, tạo áp lực lên lạm phát toàn cầu. Là nước nhập khẩu ròng xăng dầu, Việt Nam có thể chịu tác động nhất định từ diễn biến này.

Tỷ giá và chính sách của Fed cũng có thể tạo thêm áp lực cho thị trường. Nếu Fed không hạ lãi suất hoặc duy trì mặt bằng lãi suất cao trong thời gian dài hơn dự kiến, áp lực lên tỷ giá USD/VND và lãi suất điều hành trong nước có thể gia tăng.

Ngoài ra, chính sách thương mại của Mỹ tiếp tục là yếu tố cần theo dõi. Các hàng rào thuế quan hoặc kết quả các cuộc điều tra thương mại từ Mỹ, trong đó có các cuộc điều tra theo Điều 301, có thể tác động đến hoạt động xuất khẩu của Việt Nam.