‘Một vài quyết định hành chính tưởng như bình thường có thể gây ra hậu quả thảm khốc’

‘Một vài quyết định hành chính tưởng như bình thường có thể gây ra hậu quả thảm khốc’Duy Quang-15/09/2026 13:00 (GMT+7)(VNF) - Ông Martin Rama, cựu Chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới, cho biết: "Chỉ một vài quyết định hành chính tưởng như bình thường cũng có thể gây ra hậu quả thảm khốc và Hà Nội đã nhiều lần đứng rất gần những tình huống nguy hiểm như vậy".Trong bài viết chia sẻ trên facebook cá nhân, ông Martin Rama, cựu Chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam cho biết, các thành phố có thể bị tàn phá bởi thiên tai, bởi những cuộc xâm lược từ bên ngoài, bởi nội chiến… Nhưng đôi khi, chỉ một vài quyết định hành chính tưởng như bình thường cũng có thể gây ra hậu quả thảm khốc.Theo ông Martin Rama, trong suốt một thế kỷ rưỡi qua, Hà Nội đã nhiều lần đứng rất gần những tình huống nguy hiểm như vậy.ÔngMartin Ramalấy dẫn chứng, năm 1895, Auguste Henri Vildieu, kiến trúc sư trưởng của chính quyền thuộc địa Pháp, đệ trình một kế hoạch san phẳng một phần lớn khu phố Cổ để xây dựng tại đó một dinh thự xa hoa cho Toàn quyền. May mắn thay, vào thời điểm ấy, một số quan chức Pháp cấp cao đã bắt đầu trân trọng văn hóa Việt Nam.Vì thế, chính quyền địa phương đã cho dừng việc chặt hạ cây cối, trùng tu Văn Miếu và ngăn chặn việc phá dỡ Ô Quan Chưởng. Theo tinh thần đó, đề xuất của Vildieu đã được gác lại.Ông Martin Rama.Kế đó, ông cũng dẫn một câu chuyện khác về đề xuất một kế hoạch mang tên “Một Hà Nội mới”. Theo đó, vào năm 1934, Leo Craste, khi đó là Kiến trúc sư trưởng phụ trách các công trình công cộng của chính quyền thuộc địa, đề xuất một kế hoạch mang tên “Một Hà Nội mới”. Mục tiêu là phá bỏ toàn bộ khu vực từ Ba Đình đến Hai Bà Trưng để xây dựng lại từ đầu.Trong bài viết, chuyên gia WB cho biết: “Leo Craste là một họa sĩ minh họa và ông khá nhạy cảm với văn hóa Việt Nam. Nhưng ông cho rằng một chương trình xây dựng quy mô lớn có thể tạo cú hích cần thiết cho nền kinh tế địa phương sau cuộc Đại Khủng hoảng. Tuy nhiên, khi Thế chiến II đang đến gần, không ai thực sự triển khai kế hoạch của ông”.Tiếp đó, ông Martin Rama còn nhắc tới câu chuyện về một quy hoạch tổng thể mới cho Hà Nội được phê duyệt năm 1993.Ông kể, trong bối cảnh hậu đổi mới, Việt Nam mong muốn thu hút đầu tư nước ngoài. Theo quy hoạch, Hà Nội được dự kiến sẽ mở rộng về phía nam và phía đông, trong khi hồ Hoàn Kiếm được xác định là trung tâm thành phố. Tuy nhiên, quy hoạch lại không đưa ra bất kỳ biện pháp nào để bảo vệ đặc trưng của khu vực này.Khi đó, một số kiến trúc sư có tiếng đã lập luận rằng không nên cho phép phát triển các công trình cao tầng tại những khu vực trung tâm, và đến năm 1998 quy hoạch đã được điều chỉnh theo hướng đó.Ngày nay, khu vực quanh hồ Hoàn Kiếm là điểm thu hút khách du lịch chính của Hà Nội, đồng thời những khu phố xung quanh cũng là những khu vực có giá trị nhất thành phố. Trong khi đó, hồ Hoàn Kiếm vẫn là linh hồn của Hà Nội, nơi người Hà Nội yêu thích tụ họp vào buổi tối và những ngày cuối tuần.Cuối bài viết, chuyên gia WB bày tỏ: “Chúng ta chỉ có thể cảm thấy biết ơn tất cả những người, dù đã nhiều lần đứng trước sức hấp dẫn của những quyết định có thể dẫn đến thảm họa, vẫn tìm cách tránh cho Hà Nội hết thảm họa đô thị này đến thảm họa đô thị khác”.Trước đó, năm 2019, ông Martin Rama cũng đã viết thư kêu gọi “giải cứu” căn biệt thự cổ của Đốc phủ Võ Hà Thanh (Đồng Nai). Ngoài ra, ông cũng kêu gọi giải cứu căn biệt thự cổ Nhà thờ Bùi Chu (huyện Xuân Trường, Nam Định) khỏi nguy cơ phá hủy nhưng bất thành.Từ năm 2002 đến 2010, ông Martin Rama sống và làm việc tại Việt Nam với vai trò Chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới. Ông Martin Rama cũng đảm nhận chức danh Giám đốc dự án tại Trung tâm Phát triển đô thị bền vững thuộc Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam.Năm 2014, ông xuất bản cuốn sách đầu tiên “Hà Nội một chốn rong chơi. Cuốn sách này đã giành được giải thưởng Bùi Xuân Phái năm 2014.Năm 2023, ông Martin Rama xuất bản cuốn sách thứ 2 nhan đề “Vì tình yêu Hà Nội” tiếp tục mạch chuyện về Thủ đô nơi ông gắn bó và đem lòng yêu mến.