Nghịch lý của người Việt: Mua bảo hiểm vì sợ bị phạt, không biết đòi quyền lợi

Nghịch lý của người Việt: Mua bảo hiểm vì sợ bị phạt, không biết đòi quyền lợiXuân Thạch-10/09/2026 15:00 (GMT+7)(VNF) - Theo các chuyên gia, để bảo hiểm TNDS xe máy thực sự phát huy ý nghĩa, một trong những giải pháp là người tham gia phải thay đổi tư duy mua để “đối phó”, cần hiểu rõ sản phẩm, nắm quyền lợi và chủ động thông báo đến doanh nghiệp bảo hiểm khi có rủi ro xảy ra.TIN LIÊN QUANBảo hiểm xe máy bắt buộc: Có nên bỏ vì không hiệu quả?05/11/2025 09:00Bị phạt vì vượt đèn đỏ, mới tìm mua bảo hiểm xe máyĐó là trường hợp của chị Đỗ Huyền Tr. (33 tuổi), trú tại phường Xuân Đỉnh, TP. Hà Nội, chỉ khi bị công an phạt vì vi phạm giao thông mới tìm muabảo hiểm trách nhiệm dân sự(TNDS) xe máy.Chị Trâm kể, đầu tháng 8/2026 chị có vi phạm lỗi vượt đèn đỏ khi trên đường đi làm, cán bộ công an kiểm tra thì đầy đủ giấy tờ, chỉ thiếu bảo hiểm TNDS xe máy. Vì vậy, sau khi nhận biên bản xử phạt và trước khi đi nộp phạt, chị đã tìm mua ngay bảo hiểm để tránh bị phạt thêm.Ngày 20/8, chỉ vì bị phạt khi tham gia giao thông, chị Tr. mới có ý thức tìm mua bảo hiểm TNDS xe máy.Hoặc như trường hợp của chị Nguyễn Thị Hồng (33 tuổi), trú tại xã Tuấn Đạt, tỉnh Bắc Ninh, ngày 26/8 mới đây, đã được bảo hiểm PTI chi trả bồi thường 36 triệu đồng của nghiệp vụ bảo hiểm TNDS xe máy, khi không may chị là người gây ra tai nạn với người thứ ba. Mặc dù, chị Hồng cho biết, việc chị tham gia bảo hiểm cũng chỉ vì mục đích “đối phó”, tránh bị phạt thêm nếu nhỡ vi phạm giao thông.Đây cũng là thực trạng được Bộ Tài chính chỉ ra, phần lớn chủ xe máy chưa hiểu được mức độ quan trọng và nhân văn của sản phẩm bảo hiểm TNDS mang lại khi không may gây thiệt hại đối với người thứ ba về tài sản, sức khỏe, tính mạng nên chỉ mua bảo hiểm TNDS với mục đích chống đối sự kiểm tra của cơ quan có thầm quyền.Theo Bộ Tài chính, bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới là bảo hiểm bắt buộc có đối tượng bảo hiểm là trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba, hành khách theo quy định của pháp luật.Bảo hiểm xe cơ giới được triển khai tại Việt Nam từ năm 1988 với mức phí bảo hiểm chỉ từ 55.000 đồng hoặc 60.000 đồng nhưng có mức chị trả cao từ 50 triệu đồng (đối với thiệt hại về tài sản) đến 150 triệu đồng (đối với thiệt hại về người). Hiện nay, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới (bao gồm chủ xe máy) được quy định tại Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022 và các Luật, Nghị định có liên quan.Thực tế hiện nay, việc triển khai áp dụng bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe ô tô, mô tô, xe máy diễn ra mạnh mẽ, bao gồm cả các nước phát triển có số lượng xe mô tô, xe máy thấp như Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc 2 hay các nước đang phát triển có số lượng lớn xe mô tô, xe máy tham gia giao thông như Ản Độ, Trung Quốc, các nước ASEAN... Tại Việt Nam, theo thống kê số lượng xe máy tham gia bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới năm 2025 chỉ có khoảng 17% số lượng xe lưu hành trong khi tổng số lượng xe máy ở Việt Nam đạt khoảng 72 triệu chiếc và tỷ lệ tai nạn từ xe mô tô, xe gắn máy lên đến 63,48%.Hiểu rõ ý nghĩa bảo hiểm TNDS, chủ động đòi quyền lợiTrao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính, ông Nguyễn Anh Tuấn, Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty cổ phần Tái bảo hiểm quốc gia Việt Nam (VINARE), Phó Chủ tịch Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam cho biết, các nước trên thế giới, kể cả các quốc gia phát triển đều có loại hình bảo hiểm bắt buộc này. Nếu bỏ đi thì sẽ làm mất quyền lợi của người được bảo hiểm trong các vụ tai nạn giao thông xe cơ giới.Theo ông Tuấn, quan trọng nằm ở chỗ, người tham gia phải chủ động khi có vấn đề rủi ro xảy ra, tạo thói quen làm việc với DN bảo hiểm để thông báo và đòi bồi thường quyền lợi. Đồng thời, về phía công ty bảo hiểm khi đã thu phí công ty cần có trách nhiệm chủ động bồi thường. Làm sao để đơn giản hoá thủ tục, hướng dẫn chi tiết các bước, để người mua thấy được quyền lợi thì họ mới tạo thói quen tham gia đều đặn theo quy định của Luật. Đặc biệt trong thời đại công nghệ, phải số hoá được nhiều quy trình, tạo thuận lợi cho người mua.Một điểm nữa, ông Tuấn cho rằng, DN bảo hiểm cần xem xét lại các kênh bán hàng này, thông tin của sản phẩm đến với người dân cần được đầy đủ như các sản phẩm bảo hiểm sức khoẻ, bảo hiểm nhân thọ. Như vậy mới tránh được việc tham gia vì hình thức, vì thủ tục đăng ký xe máy hoặc quy định phạt thì mới mua.Theo các chuyên gia, để bảo hiểm TNDS xe máy phát huy đúng ý nghĩa nhân văn, người dân cần hiểu rõ ý quyền lợi của mình và chủ động thông báo với DN bảo hiểm khi có rủi ro xảy ra.Ông Trần Nguyên Đán, Viện Chiến lược Chính sách Kinh tế Phương Nam nêu quan điểm , không thể bỏ loại hình bảo hiểm TNDS xe cơ giới, kể cả xe máy bởi như đã nói, nó sẽ bảo vệ lợi ích của nạn nhân trong các vụ tai nạn giao thông do xe cơ giới gây ra và hỗ trợ tài chính cho người tham gia.Trước hết, người dân chưa hiểu ý nghĩa của loại hình này thì cần phải tuyên truyền thông tin nhiều hơn nữa để ý nghĩa sản phẩm được hiểu đúng. Thứ hai, sự cố gắng giải quyết quyền lợi người bị nạn của DN bảo hiểm chưa thấy rõ ở đây, có một thực trạng là thu tiền nhưng người dân tới khai báo thì xem xét chi trả, còn không gọi thì không trả. Bởi đây là sản phẩm bảo hiểm TNDS nên các DN cần chủ động có trách nhiệm trong việc bồi thường.Các chuyên gia cho rằng, DN bảo hiểm cần có trách nhiệm chủ động trong việc bồi thường bảo hiểm TNDS xe máy, cũng như xe cơ giới.Ông Đán lưu ý, trongbảo hiểm TNDScó hai rủi ro được bảo hiểm gồm: tổn thất con người và tổn thất tài sản. Đối với tổn thất về người, cần một kênh thông tin liên lạc chung giữa các DN bảo hiểm, giống như kênh liên ngân hàng hoặc kênh bảo lãnh viện phí của bảo hiểm sức khoẻ, bảo hiểm nhân thọ. Để khi tiếp nhận các thông tin về tai nạn giao thông, liên quan đến thiệt hại, tổn thất về người thì các DN bảo hiểm chủ động rà soát thông tin cá nhân, biển số xe, người bị thiệt hại.Đồng thời sau khi người tham gia đã khai báo, cần nhanh chóng hướng dẫn thủ tục và chi trả sớm. Còn đối với tài sản, người tham gia cần gọi ngay đến hotline công ty bảo hiểm để được hướng dẫn các thủ tục bồi thường như vẫn làm đối với TNDS xe ô tô.Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam thông tin, từ ngày 1/12/2024, Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam cũng đã thiết lập hotline 24/7 chung cho toàn thị trường bảo hiểm (1900.633.880), song song với hotline riêng của các doanh nghiệp bảo hiểm nhằm kịp thời ghi nhận, hướng dẫn, giải đáp... cho người dân và doanh nghiệp về chế độ loại hình bảo hiểm này.Gây tai nạn xe máy được bồi thường 36 triệu: Đừng nghĩ mấy chục nghìn mua bảo hiểm chỉ để ‘đối phó’Gây tai nạn xe máy được bồi thường 36 triệu: Đừng nghĩ mấy chục nghìn mua bảo hiểm chỉ để ‘đối phó’Tài chính cá nhân(VNF) - Phần lớn người dân đều suy nghĩ rằng, việc tham gia bảo hiểm TNDS xe máy mục tiêu chỉ để “đối phó” với cơ quan chức năng, nhưng cũng không ít trường hợp đã nhận được bồi thường với thủ tục đơn giản và sự hỗ trợ của doanh nghiệp bảo hiểm.