Nông sản Việt vào hệ thống phân phối, hướng tới hệ sinh thái bền vững

Với quy mô dân số hơn 14 triệu người, TP.Hồ Chí Minh là thị trường tiêu thụ lớn đối với nhiều ngành hàng, đặc biệt là nông sản, thực phẩm. Đây cũng là thị trường mà nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã muốn tiếp cận để mở rộng đầu ra cho sản phẩm…

Những ngày vừa qua, giá một số loại rau tại TP.Hồ Chí Minh tăng 10 - 30% do mưa kéo dài. Ông Nguyễn Bình Phương, Giám đốc Bộ phận Kinh doanh Công ty Chợ đầu mối nông sản Thủ Đức, cho biết lượng hàng nhập về chợ trung bình khoảng 2.500 tấn mỗi đêm, trong đó rau chiếm khoảng 1.600 - 1.700 tấn. Sau những ngày mưa, một số mặt hàng rau lá bị ảnh hưởng, giá có thời điểm tăng từ 10 - 30%.

Ghi nhận tại một số chợ dân sinh ở TP.Hồ Chí Minh, giá một số loại rau củ đã có sự điều chỉnh. Hiện dưa leo có giá khoảng 20.000 - 30.000 đồng/kg, khoai tây 40.000 - 50.000 đồng/kg, cà chua khoảng 30.000 đồng/kg tùy loại, hành lá 30.000 - 35.000 đồng/kg, trong khi cải thìa lên tới 30.000 đồng/kg. So với tháng trước, giá một số mặt hàng tăng thêm khoảng 5.000 - 10.000 đồng/kg, nhiều loại tăng hơn 20%.

Song song, giá thủy, hải sản tươi sống cũng tăng 20 - 30% so với những tháng trước. Cá bạc má 90.000 - 100.000 đồng/kg, cá nục và cá ngừ 65.000 - 85.000 đồng/kg, cá thu khoảng 220.000 đồng/kg; mực ống và mực lá 270.000 - 340.000 đồng/kg tùy loại... Theo các tiểu thương, tình trạng giá rau xanh, thực phẩm neo ở mức cao dự báo sẽ còn tiếp diễn trong vài ngày tới cho đến khi thời tiết ổn định trở lại.

Dù mưa lớn kéo dài gây ảnh hưởng đến các vùng nguyên liệu, MM Mega Market Việt Nam cho biết hệ thống vẫn bảo đảm nguồn cung rau củ quả dồi dào nhờ lợi thế liên kết chặt chẽ với các hợp tác xã. Hiện tại, hệ thống siêu thị duy trì cung ứng ổn định 60 – 65 tấn hàng mỗi ngày trên toàn quốc. Về giá cả, bắp cải xanh, khoai tây vẫn giữ nguyên mức giá như ngày thường. Cà chua Đà Lạt; dưa leo baby, bắp cải trắng… đang được áp dụng giá ưu đãi.

Một số loại rau gia vị như rau mùi, hành lá, ngò rí và cải thìa có mức tăng nhẹ nhưng không quá 10%. Bên cạnh các chương trình khuyến mại định kỳ nhằm bình ổn thị trường, MM Mega Market tận dụng mạng lưới liên kết đa dạng tại các tỉnh Tây Nguyên và miền Tây Nam Bộ để linh hoạt điều phối nguồn hàng, đảm bảo chuỗi cung ứng không bị gián đoạn.

Bách Hóa Xanh cũng khẳng định nhờ tìm kiếm và mở rộng nguồn mua từ nhiều nhà cung cấp nên đến nay nguồn hàng tại hệ thống vẫn được duy trì ổn định. Tương tự, đại diện Co.opmart, WinMart, Lotte Mart… cũng khẳng định nhờ chủ động đa dạng hóa nguồn cung ở nhiều địa phương và tận dụng tối đa mạng lưới vận tải nên lượng và giá rau củ bán ra vẫn ổn định. Đặc biệt, nhiều cửa hàng vẫn duy trì chương trình giảm giá 50%, "mua 1 tặng 1" cho rau củ vào cuối ngày.

Trong bối cảnh đó, từ nay đến hết ngày 6/10, hệ thống siêu thị Lotte Mart triển khai chương trình khuyến mãi "Ngày hội hàng nhãn riêng" với nhiều ưu đãi cho hàng trăm sản phẩm Choice L. Tương tự, hệ thống Co.op Mart triển khai chương trình 'Hàng nhãn riêng Co.op - An tâm chất lượng - Tiết kiệm tối đa'. Theo đó, khách hàng thành viên được nhân 3 số điểm khi mua các sản phẩm hãng nhãn riêng thuộc chuyên trang của chương trình.

Hệ thống siêu thị WinMart bên cạnh giảm giá thực phẩm tươi sống và rau xanh nhãn hiệu Meatdeli, Wineco, còn triển khai chương trình khuyến mãi sản phẩm hàng nhãn riêng O’lala. Cụ thể, nhiều sản phẩm ưu đãi mua 1 tặng 1; một số sản phẩm giảm giá 20 - 30%; trứng gà sạch O’lala giá chỉ từ 29.500 đồng/vỉ 10 quả…

Thực tế, hợp tác thương mại giữa TP.Hồ Chí Minh với các tỉnh, thành Đông Nam bộ và Đồng bằng sông Cửu Long thời gian gần đây đang chuyển dần từ hoạt động xúc tiến sang kết nối trực tiếp doanh nghiệp, hợp tác xã với hệ thống phân phối. Một số kết nối đã chuyển thành hoạt động thương mại thực tế.

Chẳng hạn, Cà Mau tập trung kết nối nông sản, thủy sản; Đồng Tháp chú trọng nông sản, thực phẩm và sản phẩm OCOP; Tây Ninh thúc đẩy kết nối sản xuất với thương mại và tiêu thụ… Đồng thời, một số hệ thống bán lẻ cũng đang tăng kết nối với nhà cung cấp, hợp tác xã và vùng sản xuất tại chỗ. Từ đó giúp nông sản địa phương không chỉ được tiêu thụ ngay tại nơi sản xuất mà còn có khả năng đi theo mạng lưới của nhà bán lẻ đến những thị trường khác.

Tại Saigon Co.op, ông Nguyễn Ngọc Thắng, Phó Tổng giám đốc Saigon Co.op, cho biết, trong nhiều năm nay, hệ thống bán lẻ Saigon Co.op ở các địa phương đều 'mở rộng cửa' chào đón nông sản địa phương thông qua các chính sách ưu tiên quầy kệ, diện tích trưng bày cũng như các hoạt động quảng bá ngay tại điểm bán.

Cách tiếp cận hàng hóa địa phương cũng được Central Retail triển khai tại hệ thống GO!, Big C. Theo doanh nghiệp, khoảng 50% sản lượng thực phẩm tươi sống được thu mua tại các vùng miền gần vị trí siêu thị. Central Retail đồng thời triển khai hình thức thu mua nông sản trực tiếp từ nông dân, hợp tác xã với mức chiết khấu 0%, các tuần lễ nông sản địa phương, tuần lễ OCOP và chương trình kết nối nông sản vào hệ thống bán lẻ.

Đồng quan điểm, đại diện MM Mega Market Việt Nam cho biết, hệ thống ưu tiên nông sản, sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên, sản phẩm có câu chuyện gắn với văn hóa bản địa. Tuy nhiên, để trở thành nhà cung cấp cho hệ thống, sản phẩm vẫn phải đáp ứng các yêu cầu về an toàn thực phẩm, hồ sơ công bố chất lượng, kiểm nghiệm định kỳ và truy xuất nguồn gốc.

Không dừng lại ở khâu thu mua, kết nối liên vùng còn mở ra cơ hội để các doanh nghiệp, HTX từng bước nâng cấp chất lượng sản phẩm. Chính vì vậy, tại chương trình kết nối B2B trong khuôn khổ Hội nghị kết nối đầu tư và hợp tác phát triển giữa TP.Hồ Chí Minh với các tỉnh, thành Đông Nam bộ và Đồng bằng sông Cửu Long mới đây, nhiều doanh nghiệp, HTX đã trực tiếp làm việc với các hệ thống phân phối để tìm hiểu về nhu cầu, tiêu chuẩn đưa hàng vào hệ thống bán lẻ.

Ở góc độ kết nối vùng, Trung tâm Xúc tiến thương mại và đầu tư TP.HCM (ITPC) xác định, việc gắn sản xuất với tiêu thụ là một trong những hướng ưu tiên trong thời gian tới. Ông Phạm Quang Nhật, Giám đốc ITPC, cho biết Đông Nam bộ và Đồng bằng sông Cửu Long có thế mạnh về vùng nguyên liệu, sản lượng và năng lực sản xuất, trong khi TP.HCM có lợi thế về thị trường tiêu thụ, xuất khẩu, tài chính và khả năng kết nối với thị trường quốc tế.

Việc phát huy thế mạnh của từng địa phương theo chuỗi giá trị vì vậy được kỳ vọng sẽ giúp hàng hóa địa phương mở rộng thị trường bền vững hơn.