SSI Research: Tỷ lệ nợ xấu ngành ngân hàng tăng trong quý 2/2026, bao phủ nợ xấu giảm

Tỷ lệ nợ xấu toàn ngành lên mức cao kỷ lục trong quý 2 kể từ năm 2020; xu hướng suy giảm chất lượng tài sản lan rộng tại nhiều ngân hàng và tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục giảm.

Ngành ngân hàng tiếp tục ghi nhận đà tăng trưởng mạnh trong quý 2/2026, khi các ngân hàng trong phạm vi nghiên cứu của SSI Research ghi nhận tổng lợi nhuận trước thuế đạt 95,7 nghìn tỷ đồng, tăng 27,6% so với cùng kỳ và 20,3% so với quý trước. 

Nhóm ngân hàng thương mại nhà nước dẫn đầu đà tăng, đáng chú ý là VCB với mức tăng 58% so với cùng kỳ và 48% so với quý trước, theo sau là CTG (+22% so với cùng kỳ) và BID (+20% so với cùng kỳ), cũng ghi nhận kết quả tích cực.

Nhìn chung, kết quả vượt kỳ vọng chủ yếu đến từ VCB, CTG và BID, nhờ thu nhập lãi thuần tích cực, thu nhập ngoài lãi cải thiện và chi phí tín dụng giảm. Trong khi đó, STB và MSB ghi nhận kết quả thấp hơn dự kiến. Lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, các ngân hàng trong phạm vi theo dõi của chúng tôi đã hoàn thành khoảng 49,4% dự báo lợi nhuận trước thuế cả năm, phù hợp với kỳ vọng.

Cập nhật triển vọng ngành ngân hàng, SSI Research cho rằng ngành ngân hàng tiếp tục ghi nhận kết quả tốt hơn kỳ vọng, được hỗ trợ bởi tăng trưởng tín dụng tích cực, biên lãi ròng (NIM) phục hồi và thu nhập từ phí cải thiện đáng kể.

Các ngân hàng quay trở lại phân khúc cho vay cốt lõi, đồng thời tăng tỷ trọng cho vay trung và dài hạn. Sau những nỗ lực đa dạng hóa danh mục cho vay trong quý I/2026, phần lớn ngân hàng đã quay trở lại các lĩnh vực được xem là thế mạnh trong quý II/2026.

Cụ thể, những ngân hàng có nhiều dư địa tăng trưởng tín dụng như MBB, VPB, HDB, TCB, TPB và VIB chủ yếu đẩy mạnh giải ngân cho vay chủ đầu tư bất động sản (+22% so với quý trước), thương mại và bán buôn, bán lẻ, sửa chữa ô tô, xe máy (+6% so với quý trước) và dịch vụ tài chính (chủ yếu là công ty chứng khoán, +20% so với quý trước). Trong khi đó, nhóm ngân hàng thương mại nhà nước và ACB tập trung cho vay khách hàng doanh nghiệp lớn và hộ kinh doanh.

Cho vay mua nhà chững lại trên toàn ngành, kể cả tại những ngân hàng có hạn mức tín dụng dồi dào như VPB (+2,4% so với quý trước), HDB (đi ngang so với quý trước) và TCB (-1,4% so với quý trước). Xu hướng này tương đối dễ hiểu khi lãi suất vay mua nhà đã tăng mạnh, với lãi suất thả nổi hiện phổ biến ở mức 12-14%, trong khi nguồn cung nhà ở giá thấp vẫn hạn chế.

Tín dụng mảng xây dựng tiếp tục tăng trưởng ổn định tại nhiều ngân hàng, dù đã có dấu hiệu chậm lại ở các ngân hàng cho vay lớn như MBB, VPB và TCB.

Trong khi đó, dịch vụ tài chính vẫn là một trong những lĩnh vực được đẩy mạnh cấp tín dụng, với ít nhất 42,6 nghìn tỷ đồng tín dụng mới được giải ngân trong quý 2/2026 (+20% so với quý trước; +27% tính từ đầu năm).

Chất lượng tài sản có sự phân hóa giữa các ngân hàng, trong khi những dấu hiệu suy yếu dần xuất hiện. Nợ xấu toàn ngành tăng 21,4% tính từ đầu năm (+9,5% so với quý trước). Mức tăng chủ yếu tập trung tại CTG (+21,8% so với quý trước), STB (+15,6% so với quý trước), HDB (+17,6% so với quý trước) và BID (+7,2% so với quý trước), trong khi phần lớn các ngân hàng khác tương đối ổn định.

Tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục giảm xuống 83% trong quý 2/2026, từ 86% trong quý 1/2026 và 95% trong quý 2/2025. 

Với mặt bằng lãi suất cho vay vẫn ở mức cao 12-15%, đặc biệt ở phân khúc vay mua nhà, rủi ro chất lượng tài sản vẫn cần được theo dõi sát.

Nhìn chung, SSI Research vẫn giữ quan điểm thận trọng đối với ngành khi những dấu hiệu về chất lượng tài sản suy giảm ngày càng trở nên rõ nét đằng sau bức tranh lợi nhuận khả quan.

Tỷ lệ nợ xấu toàn ngành lên mức cao kỷ lục trong quý 2 kể từ năm 2020; xu hướng suy giảm chất lượng tài sản lan rộng tại nhiều ngân hàng và tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục giảm. 

Bên cạnh đó, đà phục hồi của NIM sẽ cần được theo dõi trong nửa cuối năm 2026, khi chi phí vốn điều chỉnh tăng mạnh hơn. Mặc dù điều kiện thanh khoản cải thiện trong quý, nhu cầu về nguồn vốn trung và dài hạn dự kiến vẫn ở mức cao do bước vào giai đoạn đầu tư tiếp theo của các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia và khoảng cách giữa tốc độ tăng trưởng tín dụng với tăng trưởng huy động vẫn duy trì ở mức lớn. 

SSI cũng vẫn kỳ vọng lợi nhuận ngành ngân hàng sẽ tăng trưởng tích cực trong nửa cuối năm 2026, nhưng mức độ phân hóa giữa các ngân hàng sẽ rõ nét hơn, tùy thuộc vào sức mạnh nguồn vốn, chất lượng tài sản và khả năng trích lập dự phòng của từng ngân hàng.