Thấy gì về thương vụ 'bom tấn' VinFast tái cấu trúc?

Sau tái cấu trúc, VinFast cơ bản sẽ hết nợ. Cổ đông của Vingroup sẽ an tâm hơn nhiều khi VinFast không phải là nơi tiêu tiền của Vingroup. Toàn bộ hệ thống bán hàng, bảo hành, hậu mãi, tiêu chuẩn kỹ thuật và chăm sóc khách hàng của VinFast vẫn vận hành bình thường và ngày càng được nâng cấp.

VinFast Auto Ltd. vừa công bố kế hoạch tái cấu trúc theo mô hình “asset-light” nhằm tối ưu hóa tài sản và giảm áp lực vốn đầu tư. Theo hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC), VinFast sẽ tách một số tài sản của Công ty CP Sản xuất và Kinh doanh VinFast (VFTP) sang pháp nhân mới, thoái toàn bộ cổ phần phổ thông tại VFTP với giá trị khoảng 530 triệu USD.

Bên trong nhà máy của VinFast Auto Ltd.

Bà Thái Thị Thanh Hải - Phó Tổng Giám đốc VinFast - cho biết, Công ty CP NC đầu tư và phát triển Tương Lai cùng ông Phạm Nhật Vượng - Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Vingroup (mã chứng khoán: VIC) - sẽ mua lại một phần tài sản của VinFast Việt Nam, gồm hai nhà máy tại Hải Phòng và Hà Tĩnh với giá chuyển nhượng hơn 13.309 tỷ đồng (tương đương khoảng 530 triệu USD).

Đi kèm thương vụ này, bên mua cũng tiếp nhận phần lớn tổng nợ và các nghĩa vụ phải trả của VinFast hiện tại là khoảng 182.000 tỷ đồng, tính đến ngày 31/3.

Bà Thái Thị Thanh Hải khẳng định, việc tái cấu trúc này hoàn toàn minh bạch và theo thông lệ quốc tế. Đây được gọi là mô hình “asset-light” đang được các công ty trên thế giới áp dụng trong bối cảnh thị trường toàn cầu có nhiều biến động.

“Theo mô hình asset-light, doanh nghiệp giảm sở hữu trực tiếp các tài sản vật lý như nhà máy, dây chuyền sản xuất, kho bãi hay hệ thống logistics. Thay vào đó, tập trung vào những mảng tạo giá trị cao hơn như công nghệ, thiết kế sản phẩm, phần mềm, dữ liệu khách hàng, thương hiệu và hệ thống phân phối. Từ đó, tối ưu được tài sản và gia tăng hiệu quả vốn”, bà Hải nói.

VinFast vẫn hoạt động bình thường và vẫn là tài sản trực thuộc ông Phạm Nhật Vượng sau khi Công ty CP NC đầu tư và phát triển Tương Lai cùng ông Vượng mua lại VFTP, gồm 2 nhà máy của VinFast tại Hải Phòng và Hà Tĩnh. VinFast vẫn giữ lại mảng sản xuất ở toàn cầu, còn ở Việt Nam sẽ thuê Công ty CP NC đầu tư và phát triển Tương Lai sản xuất.

Toàn bộ hệ thống bán hàng, bảo hành, hậu mãi, tiêu chuẩn kỹ thuật và chăm sóc khách hàng của VinFast vẫn vận hành bình thường sau tái cấu trúc.

“Lợi ích với VinFast là rất rõ ràng. Sau tái cấu trúc, VinFast cơ bản sẽ hết nợ, chỉ còn lại một con số nhỏ. Công ty không chỉ có lãi sớm hơn dự tính (dự kiến từ năm 2027) mà còn đảm bảo tương lai ổn định, bền vững hơn”, bà Hải nói.

Với Tập đoàn Vingroup, cổ đông sẽ an tâm hơn nhiều khi Vingroup không phải gánh 50% tổng nợ của VinFast theo tỷ lệ sở hữu. Trong tương lai, VinFast không phải là nơi tiêu tiền của Vingroup mà sẽ là một tài sản mang lại giá trị to lớn cho Vingroup, khi dự kiến VinFast có lãi từ 2027.

Về băn khoăn của khách hàng khi VinFast Auto Ltd. tái cấu trúc, bà Hải khẳng định hoàn toàn không ảnh hưởng. Các nhà máy vẫn tiếp tục sản xuất cho VinFast theo các tiêu chuẩn hiện hành và VinFast vẫn có trách nhiệm kiểm soát chặt chẽ chất lượng sản phẩm trước khi bán ra cho người tiêu dùng. Toàn bộ hệ thống bán hàng, bảo hành, hậu mãi, tiêu chuẩn kỹ thuật và chăm sóc khách hàng của VinFast vẫn vận hành bình thường và ngày càng được nâng cấp.

Nhiều doanh nghiệp lớn áp dụng

VinFast Auto Ltd. không phải là công ty đầu tiên tái cấu trúc theo mô hình “asset-light” nhằm tối ưu hóa tài sản và giảm áp lực vốn đầu tư mà nhiều doanh nghiệp đã áp dụng. Apple là ví dụ điển hình của mô hình “asset-light”. Apple gần như không trực tiếp sản xuất iPhone hay MacBook mà tập trung vào thiết kế chip, hệ điều hành, hệ sinh thái dịch vụ và marketing toàn cầu. Tương tự, Nike cũng không còn phụ thuộc nhiều vào sở hữu nhà máy, thay vào đó tập trung vào thương hiệu, thiết kế và mạng lưới bán hàng toàn cầu.

Trong lĩnh vực xe điện, hãng NIO của Trung Quốc thuê JAC Motors sản xuất xe thay vì tự xây hệ thống nhà máy khổng lồ như các hãng truyền thống. Xiaomi khi mở rộng sang ô tô điện cũng ưu tiên tận dụng hệ sinh thái công nghệ và chuỗi cung ứng sẵn có.

Hãng xe điện của Mỹ là Fisker gần như không sở hữu nhà máy sản xuất mà thuê Magna Steyr tại Áo sản xuất mẫu SUV Ocean. Sau đó, Fisker tiếp tục hợp tác với Foxconn để phát triển mẫu xe PEAR.

Ngay cả các nền tảng số như Uber hay Airbnb cũng là mô hình asset-light tiêu biểu. Uber không sở hữu phần lớn xe, Airbnb không sở hữu khách sạn nhưng vẫn kiểm soát nền tảng công nghệ và khách hàng toàn cầu.

Duy Quang

Link gốc