Từ điều tra chính quyền ông Trump đến kết thúc chiến sự Iran: Các ưu tiên của Đảng Dân chủ sau khi giành lại Quốc hội
Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: 1News).
Trong cuộc bầu cử ngày 3/11, Đảng Dân chủ đã giành lại quyền kiểm soát cả Hạ viện lẫn Thượng viện, đánh bại ứng viên Đảng Cộng hòa tại hàng chục bang vốn được xem là thành trì của đảng này.
Chiến thắng áp đảo sẽ tạo động lực chính trị mạnh mẽ cho các nghị sĩ Đảng Dân chủ khi Quốc hội khóa mới chính thức hoạt động vào năm tới.
Ông Hakeem Jeffries, Lãnh đạo Đảng Dân chủ tại Hạ viện - dự kiến Chủ tịch Hạ viện khóa mới, tuyên bố: 'Đây là cuộc bầu cử mang tính thay đổi, và các Hạ nghị sĩ Đảng Dân chủ hiểu rằng chúng tôi cần đem lại những thay đổi mang tính đột phá. Mọi thứ đang đổ vỡ. Chúng ta cần một Quốc hội đặt người dân Mỹ lên hàng đầu.'
Dưới đây là những ưu tiên hàng đầu mà Đảng Dân chủ dự kiến theo đuổi tại Quốc hội mới.
Điều tra chính quyền Tổng thống Trump và tỷ phú Elon Musk
Trong nhiều tháng qua, các thành viên Đảng Dân chủ trong Ủy ban Tư pháp và Ủy ban Giám sát Hạ viện đã chuẩn bị cho các cuộc điều tra nhắm vào nội các Tổng thống Donald Trump, gia đình ông, các dự án cải tạo Washington, cùng những đồng minh thân cận bên ngoài Nhà Trắng.
Với chiến thắng trong cuộc bầu cử, những nỗ lực này chắc chắn sẽ càng được đẩy nhanh.
Hạ nghị sĩ Đảng Dân chủ Robert Garcia, ứng viên sáng giá cho chức Chủ tịch Ủy ban Giám sát, viết trên mạng xã hội X ngày 3/11: 'Hãy gọi sẵn luật sư đi'. Thượng nghị sĩ Ron Wyden, người nhiều khả năng sẽ trở thành Chủ tịch Ủy ban Tài chính, cũng đưa ra lời đe dọa ngầm với bài đăng ngắn gọn trên X: 'Trát triệu tập'.
Theo tờ Wall Street Journal, Đảng Dân chủ nhiều khả năng sẽ điều tra các giao dịch tiền mã của ông Trump, các mối quan hệ kinh doanh của gia đình ông, các dự án cải tạo Washington, D.C., việc ông nhận một chiếc máy bay phản lực từ Qatar và nhiều vấn đề gây tranh cãi khác.
Một số thành viên Đảng Dân chủ cũng phát tín hiệu sẵn sàng luận tội các quan chức thân cận nhất với ông Trump, bao gồm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Pete Hegseth.
Tỷ phú Elon Musk - nhà tài trợ lớn trong chiến dịch tranh cử của ông Trump năm 2024 và của Đảng Cộng hòa - nhiều khả năng cũng sẽ trở thành mục tiêu giám sát của Quốc hội.
Một trong những trọng tâm điều tra nhiều khả năng là vai trò của ông trong quyết định hạn chế băng thông các hệ thống internet vệ tinh Starlink tại Ukraine, gây cản trở hoạt động quân sự của Kiev.
Chấm dứt chiến sự Iran và đảo ngược thuế quan
Cuộc chiến tại Iran cùng chính sách thuế quan của ông Trump đã làm gia tăng áp lực giá cả tại Mỹ, góp phần không nhỏ vào thất bại nặng nề của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử.
Ông Chuck Schumer, Lãnh đạo Đảng Dân chủ tại Thượng viện, cam kết sẽ kết thúc cuộc chiến ở Iran sớm nhất có thể. Ông phát biểu tại buổi họp báo ngày 4/11: 'Chúng ta sẽ chấm dứt cuộc chiến này. Hiện đã có một số thành viên Đảng Cộng hòa tham gia cùng chúng ta trong nỗ lực đó. Hơn nữa, Quốc hội có quyền kiểm soát ngân sách để ngăn chặn tổng thống phát động chiến sự mà không có sự đồng thuận từ người dân Mỹ'.
Tương tự, Hạ nghị sĩ Jamie Raskin, một thành viên cấp cao của Đảng Dân chủ, cho biết Quốc hội khóa mới sẽ nỗ lực chấm dứt các mức thuế quan mà ông Trump áp đặt lên những nước đồng minh, trong đó có Canada.
Tuy nhiên, hiện thực hóa những mục tiêu này sẽ không dễ dàng. Tổng thống Trump vẫn nắm giữ các thẩm quyền liên quan đến an ninh quốc gia, có quyền phủ quyết các đạo luật và tiếp tục nhận được sự ủng hộ đáng kể từ các nghị sĩ Đảng Cộng hòa.
Bên cạnh đó, nếu tìm cách cắt giảm ngân sách dành cho những chính sách của Nhà Trắng mà họ phản đối, Đảng Dân chủ có nguy cơ đối mặt với chỉ trích rằng hành động này sẽ đặt binh sĩ Mỹ vào tình thế nguy hiểm.
Tăng cường kiểm soát AI
Một ưu tiên khác của Đảng Dân chủ có thể là tăng cường giám sát lĩnh vực AI. Các nghị sĩ nhiều khả năng sẽ triệu tập lãnh đạo các tập đoàn AI để chất vấn về mối quan hệ giữa doanh nghiệp của họ với Nhà Trắng, đồng thời thúc đẩy những quy định liên bang đầu tiên nhằm thiết lập khuôn khổ quản lý các mô hình AI mới.
Việc kiểm soát AI ngày càng trở thành ưu tiên của nhiều nhà lập pháp, trong bối cảnh xuất hiện những vụ tấn công mạng có liên quan đến các mô hình công nghệ này trong thời gian gần đây.
Các nghị sĩ Đảng Dân chủ cũng đã đề xuất những dự luật nhằm quản lý hoạt động của các trung tâm dữ liệu, tập trung vào việc hạn chế mức tiêu thụ năng lượng và giải quyết sự bất mãn của người dân tại những khu vực đặt các cơ sở này.
Tranh cãi xung quanh các dự luật ngân sách và trần nợ
Những bất đồng cũng có thể bùng phát xoay quanh các dự luật mà Quốc hội buộc phải thông qua. Ngân sách hoạt động của chính phủ Mỹ dự kiến hết hiệu lực vào giữa tháng 12, trong khi Quốc hội sẽ phải tìm cách nâng trần nợ công vào một thời điểm trong năm 2027.
Nếu không giải quyết được những vấn đề cấp bách này trong hai tháng cuối năm nay, Tổng thống Trump và Quốc hội do Đảng Dân chủ kiểm soát sẽ phải tìm kiếm tiếng nói chung vào năm tới.
Các dự luật ngân sách và trần nợ công cũng có thể trở thành công cụ để Đảng Dân chủ gây sức ép, đưa ra những yêu sách liên quan đến chiến sự Iran, chính sách thuế quan và các vấn đề khác, qua đó tạo lợi thế trong đàm phán với ông Trump.
Trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, một kịch bản tương tự từng xảy ra vào năm 2018, ngay sau khi Đảng Dân chủ giành lại quyền kiểm soát Hạ viện. Khi đó, ông Trump đã khiến chính phủ phải đóng cửa do kiên quyết yêu cầu Quốc hội đưa khoản kinh phí xây dựng bức tường biên giới vào một dự luật chi tiêu quan trọng.
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)
Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội
Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.
Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.
Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.
Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.