Việt Nam cần 368 tỷ USD tài chính xanh: Nguồn tiền lớn cho năng lượng tái tạo

Việt Nam cần 368 tỷ USD tài chính xanh: Nguồn tiền lớn cho năng lượng tái tạoKhôi Nguyên-Thứ ba, 22/09/2026 11:30 (GMT+7)(VNF) - Báo cáo của FiinGroup cho thấy, thị trường tài chính bền vững tại Việt Nam cần nguồn tiền khổng lồ, trong đó năng lượng tái tạo vẫn dự kiến là ngành có nhu cầu vốn lớn nhất.TIN LIÊN QUANHút gần 17,5 triệu tỷ đồng tiền gửi, vì sao ngân hàng vẫn hụt thanh khoản?20/09/2026 01:00Phát hành giảm nhưng tăng về chấtTheo báo cáo của FiinGroup, năm 2025,thị trường trái phiếu xanhvà bền vững tại Việt Nam ghi nhận giá trị phát hành 3.407 tỷ đồng qua 5 giao dịch, giảm từ 10.325 tỷ đồng qua 6 giao dịch trong năm 2024, trong đó tất cả các đợt phát hành đều đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.Sự sụt giảm về quy mô phản ánh xu hướng chuyển dịch có chủ đích “từ mở rộng quy mô sang củng cố chất lượng”, đó là sự tham gia của khối doanh nghiệp phi tài chính gia tăng, cơ cấu tổ chức phát hành đa dạng hơn và thực hành công bố thông tin được cải thiện, cho thấy thị trường ngày càng ưu tiên tính minh bạch thay vì tăng trưởng nhanh về quy mô.Mặc dù giá trị phát hành mới giảm so với năm 2024, xu hướng trong 5 năm cho thấy một bước tiến tích cực của thị trường trái phiếu xanh Việt Nam, trong đó ghi nhận sự đa dạng của tổ chức phát hành.Đơn cử, một giao dịch nổi bật là trái phiếu xanh kỳ hạn 20 năm của Công ty Xuân Mai – Hà Nội, đánh dấu trái phiếu doanh nghiệp có kỳ hạn dài nhất tại Việt Nam trong hơn một thập kỷ qua, cho thấy lợi thế về kỳ hạn mà trái phiếu xanh có thể mang lại, đặc biệt đối với các tổ chức phát hành trong lĩnh vực hạ tầng.Trong giai đoạn 2021 - 2025, cơ sở nhà đầu tư đối với trái phiếu xanh phát hành bằng nội tệ trong nước chủ yếu gồm các nhà đầu tư tổ chức, như AIA, Manulife,... Ngược lại, các đợt phát hành bằng ngoại tệ của HDBank và VPBank đã thu hút các tổ chức tài chính phát triển quốc tế và nhà đầu tư tác động, như Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC), Ngân hàng Phát triển Doanh nghiệp Hà Lan (FMO) và Tổ chức Đầu tư Quốc tế Anh (BII),...Cũng theo FiinGroup, dư nợ tín dụng xanh đạt 780.000 tỷ VND vào cuối năm 2025, tăng gần 15% so với năm trước và chiếm 4,2% tổng dư nợ toàn nền kinh tế, tiếp nối đà tăng trưởng bình quân 21,2%/năm trong giai đoạn 2017 – 2024. Năng lượng tái tạo và năng lượng sạch tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất, trên 37%, tiếp theo là nông nghiệp xanh.Bên cạnh trái phiếu và tín dụng xanh, hệ sinh thái công cụ tài chính bền vững tại Việt Nam đang ngày càng mở rộng. Cụ thể, trái phiếu xã hội và trái phiếu liên kết bền vững bước đầu thu hút sự quan tâm, mở ra phương án huy động vốn linh hoạt hơn cho các tổ chức phát hành có hoạt động kinh doanh đa dạng, chưa hoàn toàn đáp ứng các tiêu chí xanh. Trái phiếu chuyển đổi cũng ngày càng được chú ý, đặc biệt trong bối cảnh Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM) được triển khai từ tháng 1/2026, làm gia tăng chi phí carbon đối với các ngành thép, xi măng và nhôm của Việt Nam.Đối với các ngành khó giảm phát thải, trái phiếu chuyển đổi là công cụ tài chính có ý nghĩa chiến lược cho quá trình khử carbon. Trái phiếu xanh lam (blue bonds) cũng có tiềm năng đáng kể trong dài hạn, nhờ đường bờ biển dài 3.260 km và sự phát triển của kinh tế biển bền vững.Chính sách hoàn thiện, tạo điều kiện thu hút nguồn vốn lớnBáo cáo cũng ghi nhận một loạt những đột phá về chính sách như Quyết định 21 thiết lập danh mục phân loại xanh chính thức đầu tiên của Việt Nam, giúp làm rõ tiêu chí phân loại cho tổ chức phát hành và bên cho vay, trong khi đề xuất hỗ trợ lãi suất 2% theo Nghị quyết 198 cho thấy sự hỗ trợ đáng kể về tài khóa nhằm giảm chi phí huy động vốn.Bên cạnh đó, Luật Thuế Thu nhập Doanh nghiệp 2025 tiếp tục củng cố cơ chế ưu đãi thông qua miễn thuế đối với thu nhập của nhà đầu tư từ trái phiếu xanh, qua đó góp phần giảm chi phí vốn thực tế cho tổ chức phát hành.Đáng chú ý, việc ra mắt Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC) Việt Nam vào tháng 12/2025, với tài chính xanh và ESG được xác định là lĩnh vực kinh doanh ưu tiên, tiếp tục thúc đẩy một môi trường chính sách đồng bộ và định hướng dài hạn hơn. Bên cạnh đó, cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) theo Nghị định 57 và 58 mở thêm cơ hội huy động vốn cho doanh nghiệp trong quá trình chuyển dịch năng lượng.Tuy nhiên, một số khoảng trống vẫn tồn tại như các hướng dẫn thực thi chi tiết theo Quyết định 21 vẫn chưa hoàn thiện, khiến tổ chức phát hành chưa rõ về cách thức áp dụng; trong khi khả năng tiếp cận các chương trình tín dụng ưu đãi tại ngân hàng còn chưa đồng đều và chủ yếu thuận lợi hơn với các doanh nghiệp lớn, có nền tảng vốn tốt.FiinGroup nhận định, thị trường trái phiếu xanh Việt Nam hiện chủ yếu được thúc đẩy bởi động lực tự nguyện thay vì yêu cầu bắt buộc từ cơ quan quản lý.Theo đó, về phía cung, các tổ chức phát hành tham gia thị trường nhằm đa dạng hóa nguồn vốn, củng cố uy tín ESG và nâng cao năng lực quản trị nội bộ. Với những doanh nghiệp lần đầu phát hành như Tập đoàn Miza và Tập đoàn Nhựa Bình Thuận (BPG), việc xây dựng Khung Trái phiếu Xanh (GBF) không chỉ là một quyết định huy động vốn mà còn góp phần củng cố năng lực thể chế và quản trị.Trong đó, GBF và Đánh giá độc lập Ý kiến Bên Thứ Hai (SPO) là nền tảng tạo dựng độ tin cậy mà các nhà đầu tư tổ chức yêu cầu. Các hoạt động hỗ trợ phát triển thị trường cũng góp phần thúc đẩy thị trường trái phiếu xanh và bền vững tại Việt Nam, thông qua các dịch vụ SPO trong nước phù hợp với các nguyên tắc quốc tế, như FiinRatings, và hỗ trợ kỹ thuật về xây dựng Khung Trái phiếu Xanh và nâng cao mức độ sẵn sàng của tổ chức phát hành, như Chương trình “Chuẩn bị sẵn sàng cho Trái phiếu Xanh”của GGGI.Để đạt các mục tiêu khí hậu, FiinGroup đánh giá, Việt Nam cần khoảng 368 tỷ USDtài chính xanhvà chuyển đổi đến năm 2040 (World Bank), trong đó gần một nửa dự kiến đến từ khu vực tư nhân và năng lượng tái tạo là lĩnh vực có nhu cầu vốn lớn nhất.Đối với các doanh nghiệp đã xây dựng khung trái phiếu xanh và năng lực quản trị nội bộ, sự đồng nhất này mang lại lợi thế rõ rệt cho những đơn vị đi đầu. Khi các cơ chế ưu đãi ngày càng hoàn thiện và cơ sở nhà đầu tư được mở rộng, các doanh nghiệp tiên phong sẽ ở vị thế thuận lợi hơn để tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, thu hút các quỹ quốc tế có uỷ thác đầu tư ESG, đồng thời hưởng lợi từ kỳ hạn dài hơn khi thị trường bước vào giai đoạn chín muồi.Dragon Capital tái cơ cấu danh mục, cổ phiếu được tăng tỷ trọng trước dòng vốn FTSEDragon Capital tái cơ cấu danh mục, cổ phiếu được tăng tỷ trọng trước dòng vốn FTSETài chính-7h(VNF) - Chỉ trong một tháng, tỷ trọng tiền mặt tại Quỹ Đầu tư cổ phiếu tập trung cổ tức DC (DCDE) đã giảm từ 27,1% xuống còn 4%. Cùng thời điểm, một quỹ cổ phiếu khác của Dragon Capital cơ cấu danh mục theo hướng đón dòng vốn FTSE, trong khi các quỹ trái phiếu bắt đầu kéo dài kỳ hạn để tìm kiếm mức sinh lời cao hơn.