Các hãng xe Trung Quốc trở thành 'phao cứu sinh' cho ngành thép châu Âu

Việc các hãng xe Trung Quốc mở rộng sản xuất tại châu Âu có thể mang lại nguồn đơn hàng mới giúp ngành thép khu vực bù đắp tác động từ việc các hãng xe địa phương cắt giảm sản lượng...

Việc các hãng xe châu Âu cắt giảm sản lượng đang khiến nguồn đơn hàng cho ngành thép khu vực sụt giảm. Các nhà sản xuất ô tô trong khu vực đang chịu sức ép từ thị trường Trung Quốc suy yếu và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt của những thương hiệu như BYD.

Tuy nhiên, chính các hãng xe Trung Quốc có thể trở thành nguồn khách hàng mới cho ngành thép châu Âu khi chuyển một phần hoạt động sản xuất sang EU để ứng phó với các hạn chế nhập khẩu của khối.

'Khi các hãng xe Trung Quốc vào châu Âu và sản xuất xe, đó có thể là điều tích cực với ngành thép khu vực', ông Herbert Eibensteiner, CEO của Voestalpine, nhận định với tờ Financial Times. Ngành ô tô hiện đóng góp 1/3 doanh thu của hãng thép Áo này.

Dẫn trường hợp hãng xe Trung Quốc BYD, ông Eibensteiner cho biết hãng này thực sự đang ở rất gần doanh nghiệp của ông tại Hungary, vì vậy việc coi BYD là khách hàng mới là hợp lý.

Theo Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA), sản lượng xe hàng năm của châu Âu hiện đạt khoảng 12 triệu chiếc, giảm so với mức 15 triệu chiếc năm 2017. Trong bối cảnh doanh số xe trong khu vực vẫn chưa trở lại mức trước đại dịch Covid-19, các hãng xe và nhà cung cấp liên quan phải đóng cửa nhà máy hoặc thu hẹp dây chuyền sản xuất.

Volkswagen đã ngừng sản xuất tại nhà máy ở Dresden, miền Đông nước Đức vào cuối năm ngoái và đang cân nhắc đóng cửa 4 nhà máy tại Đức do chi phí năng lượng và nhân công cao. Trong khi đó, Stellantis hợp tác với các đối thủ Trung Quốc như Leapmotor và Dongfeng để chia sẻ hoạt động sản xuất tại những nhà máy chưa khai thác hết công suất ở châu Âu.

Về phía Trung Quốc, nước này đang trên đà xuất khẩu hơn 10 triệu xe trong năm nay, so với 7,1 triệu xe năm ngoái, trong bối cảnh công suất dư thừa và nhu cầu trong nước suy yếu.

Bên cạnh đó, Liên minh châu Âu (EU) đang chuẩn bị siết quy định về tỷ lệ nội địa hóa, có thể sớm nhất từ năm 2027. Cùng với đà tăng xuất khẩu, động thái này thúc đẩy các hãng xe Trung Quốc mở rộng sản xuất tại châu Âu.

BYD dự kiến bắt đầu sản xuất xe tại Hungary trong năm nay và đang cân nhắc xây nhà máy thứ hai tại Tây Ban Nha hoặc Pháp. Tây Ban Nha cũng đang mời gọi Chery và SAIC, công ty sở hữu thương hiệu MG, đặt nhà máy tại nước này. Hãng xe điện Xpeng hiện sản xuất xe tại nhà máy của Magna Steyr ở Áo và đang tìm thêm cơ sở sản xuất tại châu Âu.

Theo quy định đang được đề xuất, xe nhận trợ cấp hoặc thuộc diện mua sắm bằng ngân sách công tại EU phải có ít nhất 70% giá trị linh kiện, không tính pin, được sản xuất tại châu Âu.

Bên cạnh yêu cầu nội địa hóa, Brussels muốn thúc đẩy nhu cầu đối với thép carbon thấp sản xuất trong khối bằng cách cho phép các hãng xe sử dụng loại thép này để bù trừ lượng khí thải.

Tuy nhiên, bất đồng về các biện pháp giảm phát thải đã làm suy yếu các đề xuất khuyến khích sử dụng thép carbon thấp, sau thỏa thuận giữa Pháp và Đức hồi tháng trước.

Theo nguồn tin của Financial Times, thỏa thuận này đã gây rạn nứt trong liên minh cầm quyền của Đức. Đảng Dân chủ Xã hội (SPD) theo xu hướng trung tả lo ngại nguy cơ mất thêm việc làm trong ngành thép vốn đang khó khăn của nước này - lĩnh vực có thể hưởng lợi từ các quy định khuyến khích sử dụng thép carbon thấp.

Voestalpine đang đầu tư 1,5 tỷ euro vào sản xuất thép ít phát thải hơn, đồng thời tái cơ cấu mảng ô tô. Quá trình này diễn ra khi các hãng xe châu Âu chịu sức ép từ xe Trung Quốc giá rẻ hơn, chi phí sản xuất cao và thuế quan của Mỹ.

Vào năm 2024, Voestalpine cho biết các nhà máy tại Đức sẽ hình thành một 'mạng lưới sản xuất chung', trong khi công ty đẩy mạnh quốc tế hóa để bảo vệ việc làm cho người lao động.

Ông Eibensteiner cho rằng mức sản xuất khoảng 12 triệu xe mỗi năm sẽ trở thành 'trạng thái bình thường mới' của châu Âu, thay cho mức 15 triệu chiếc năm 2017. Dù một số nhà máy thép phải đóng cửa, ông Eibensteiner vẫn đánh giá thị trường thép châu Âu là 'lành mạnh', trong bối cảnh EU siết hạn ngạch và tăng thuế quan đối với thép nhập khẩu để bảo vệ ngành sản xuất trong khối.

Ngoài ngành ô tô, Voestalpine còn hưởng lợi từ việc các chính phủ tăng chi tiêu cho hạ tầng đường sắt, đặc biệt tại Đức. Công ty này hiện là nhà sản xuất hàng đầu thế giới về bộ ghi đường sắt, thiết bị giúp tàu chuyển hướng tại các điểm đường ray phân nhánh.

'Tại Đức, sẽ có rất nhiều hạ tầng sửa chữa phải thực hiện trong những năm tới. Điều này tích cực cho mảng kinh doanh đường sắt của chúng tôi', ông Eibensteiner chia sẻ với Financial Times.