Elon Musk có lời giải táo bạo cho cuộc khủng hoảng nợ 40.000 tỷ USD của Mỹ

Giải quyết nợ bằng AI và robot
Theo số liệu của Bộ Tài chính Mỹ, tính đến ngày 15/10, nợ quốc gia của nước này đã lên khoảng 40.390 tỷ USD.
Trả lời cuộc phỏng vấn độc quyền với Axios, CEO của SpaceX và Tesla cho rằng đợt thí điểm của Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE), cơ quan mà ông từng dẫn dắt, đã cho thấy thâm hụt ngân sách không thể được giải quyết từ bên trong chính phủ, bởi hầu như không ai nắm quyền quyết định thực sự muốn cắt giảm chi tiêu.
Trong thời gian dẫn dắt DOGE đầu năm 2025, Musk thúc đẩy chiến dịch tinh giản bộ máy liên bang, cắt giảm nhân sự, hủy bỏ các hợp đồng và khoản tài trợ bị cho là lãng phí, với mục tiêu tiết kiệm 2.000 tỷ USD ngân sách. Tuy nhiên, chiến dịch vấp phải nhiều phản đối, trong khi số liệu tiết kiệm do DOGE công bố cũng bị đặt dấu hỏi về độ chính xác.

'Nếu bạn cố gắng giải quyết thâm hụt ngân sách và ngăn chặn các khoản chi tiêu lãng phí, bạn sẽ tạo ra rất nhiều kẻ thù. Cách duy nhất để chúng ta giải quyết nợ quốc gia là bằng AI và robot', vị tỷ phú nhấn mạnh, đồng thời thừa nhận rằng lẽ ra mình nên tập trung vào AI sớm hơn.
'Chúng ta sẽ không giải quyết được vấn đề bằng cách cố gắng tiết kiệm để đạt được mục tiêu đó', ông nói.
Tỷ phú Musk cho rằng việc cắt giảm các khoản chi tiêu lãng phí có thể khiến chính quyền mất đi sự ủng hộ. Ông cũng thừa nhận mình đã phần nào đi quá xa khi tham gia DOGE, dành quá nhiều thời gian cho công việc tại cơ quan này và xa rời các công ty của mình lâu hơn cần thiết. Theo vị tỷ phú giàu nhất thế giới, ông lẽ ra nên quay lại tập trung vào AI sớm hơn.
Đây không phải lần đầu tiên vị tỷ phú giàu nhất thế giới đề xuất sử dụng AI và robot để giải quyết vấn đề nợ công của Mỹ.
Trong một cuộc phỏng vấn podcast vào tháng 11/2025, ông từng nói AI và robot gần như là giải pháp duy nhất có thể giúp Mỹ thoát khỏi khủng hoảng nợ. Tỷ phú Musk mô tả quy mô nợ của nước này là 'cao đến mức điên rồ', đồng thời chỉ ra rằng riêng chi phí trả lãi đã vượt tổng ngân sách quân sự của Mỹ.
Theo lập luận của Elon Musk, AI cuối cùng sẽ giúp sản lượng hàng hóa và dịch vụ tăng nhanh hơn tốc độ gia tăng của cung tiền, qua đó có thể dẫn đến tình trạng giảm phát. Ông từng dự đoán quá trình này có thể diễn ra trong vòng 3 năm, song cũng thừa nhận AI vẫn chưa tạo ra mức tăng năng suất đủ lớn để hiện thực hóa kịch bản đó.
Trong khi chờ đợi những đột phá về công nghệ, áp lực từ nợ công Mỹ vẫn tiếp tục gia tăng.
Cuối tháng 9, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên 5,29%, trong khi lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm đạt 5,61%, ghi nhận mức cao nhất kể từ năm 2002. Lợi suất tăng làm gia tăng áp lực chi phí vay đối với chính phủ và nền kinh tế, trong bối cảnh quy mô nợ công đã vượt mốc 40.000 tỷ USD.
Bitcoin có thể hưởng lợi từ kịch bản của Musk?
Bitcoin từ lâu được những người ủng hộ xem là công cụ phòng ngừa rủi ro trước tình trạng nợ công gia tăng và nguy cơ đồng tiền mất giá.
Tuy nhiên, lập luận của ông Musk có một điểm đáng chú ý. Ông cho rằng nếu AI và robot thúc đẩy sản lượng kinh tế tăng mạnh, chính phủ sẽ phải phát hành thêm tiền để phân phối cho người dân; nếu không, nền kinh tế có thể đối mặt với tình trạng giảm phát nghiêm trọng.
Việc phát hành thêm USD, mặt khác, có nguy cơ làm suy yếu sức mua của đồng tiền. Đây chính là cơ sở để những người ủng hộ Bitcoin cho rằng tài sản này có thể trở nên hấp dẫn hơn, bởi nguồn cung được giới hạn ở mức 21 triệu đồng.
Ông Anthony Scaramucci, nhà sáng lập SkyBridge Capital, là một trong những người có quan điểm như vậy. Tháng 8 vừa qua, ông đồng tình với những cảnh báo của Peter Schiff về nợ công và lạm phát tại Mỹ, nhưng cho rằng Bitcoin, thay vì vàng, mới là lựa chọn phù hợp để ứng phó với những rủi ro này.
Bản thân tỷ phú Musk cũng có mối quan hệ không nhất quán với Bitcoin. Năm 2021, ông tự nhận là người ủng hộ Bitcoin, nhưng chỉ vài tháng sau, Tesla ngừng chấp nhận đồng tiền số này làm phương thức thanh toán do những lo ngại về tác động môi trường của hoạt động khai thác. Đến năm 2022, công ty bán 75% lượng Bitcoin đang nắm giữ.
Dù vậy, Tesla hiện vẫn nắm giữ 11.509 Bitcoin, trong khi SpaceX công bố sở hữu 18.712 Bitcoin trong hồ sơ phục vụ kế hoạch phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO).
Giải pháp mà Musk đề xuất đặt cược vào tiến bộ công nghệ thay vì các tài sản hữu hình. Tuy nhiên, liệu AI và robot có thể tạo ra mức tăng trưởng năng suất đủ lớn để giải quyết gánh nặng nợ công vượt 40.000 tỷ USD của Mỹ hay không vẫn là câu hỏi chưa có lời giải.