Tin tức thị trường

Nghiên cứu từ Stanford: Nhà đầu tư cá nhân đang phải gánh phần lớn chi phí giao dịch trên thị trường crypto

Tinnhanhck
· 8 giờ trước

Nhờ hoạt động giao dịch được ghi nhận công khai trên blockchain, các nhà nghiên cứu có thể quan sát cấu trúc thị trường với mức độ chi tiết hiếm thấy.

Kết quả cho thấy nhóm được nhận diện là nhà đầu tư cá nhân chiếm khoảng 41% tổng khối lượng giao dịch, nhưng đóng góp hơn 80% tổng phí được phân tích. Tổng chi phí giao dịch của nhóm này được ước tính khoảng 725 triệu USD. Trong khi đó, nhóm nhà giao dịch thuật toán đóng góp khoảng 57% khối lượng giao dịch nhưng chỉ chiếm 12% tổng phí.

Điểm mấu chốt nằm ở lựa chọn giữa khớp lệnh ngay và chờ lệnh. Trong giao dịch, nhà đầu tư thường có hai lựa chọn cơ bản: đặt lệnh chờ hoặc khớp lệnh ngay.

Lệnh chờ, hay lệnh giới hạn, chỉ được thực hiện khi giá thị trường đạt mức mà nhà đầu tư đã xác định. Người đặt lệnh chờ bổ sung thanh khoản cho thị trường nên thường được gọi là maker. Ngược lại, lệnh khớp ngay, thường là lệnh thị trường, được thực hiện tại mức giá tốt nhất hiện có trong sổ lệnh. Người sử dụng lệnh này lấy thanh khoản có sẵn nên được gọi là taker.

Trên nhiều nền tảng phái sinh, taker thường trả phí cao hơn maker. Cơ chế này nhằm khuyến khích người dùng đặt lệnh chờ, qua đó tăng độ sâu của sổ lệnh và giúp thị trường hoạt động ổn định hơn. Hyperliquid cũng áp dụng biểu phí theo bậc, trong đó phí có thể giảm khi khối lượng giao dịch tích lũy trong 14 ngày tăng lên.

Hyperliquid là một trong những nền tảng giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu lớn trên thị trường crypto. Hợp đồng tương lai vĩnh cửu, thường gọi là perpetual futures hoặc 'perps', là công cụ phái sinh cho phép nhà đầu tư đặt cược vào chiều tăng hoặc giảm của giá Bitcoin, Ethereum hay các tài sản khác mà không cần sở hữu trực tiếp tài sản cơ sở. Khác với hợp đồng tương lai truyền thống, perps không có ngày đáo hạn.

Theo nghiên cứu, nhóm nhà đầu tư cá nhân thực hiện giao dịch theo hình thức khớp lệnh ngay trên khoảng 85% khối lượng giao dịch. Ngược lại, tỷ lệ này ở nhóm nhà giao dịch thuật toán chỉ khoảng 20%. Sự khác biệt này khiến nhóm nhà đầu tư cá nhân thường xuyên giao dịch ở phía chi phí cao hơn của thị trường.

Chi phí không chỉ nằm ở mức phí hiển thị của sàn. Khi dùng lệnh khớp ngay, nhà đầu tư còn có thể chịu chênh lệch giá mua - bán. Đây là khoảng cách giữa giá cao nhất bên mua sẵn sàng trả và giá thấp nhất bên bán chấp nhận. Trong thị trường thanh khoản thấp hoặc biến động mạnh, chênh lệch này có thể nới rộng và làm giá thực hiện lệnh kém thuận lợi hơn.

Với hợp đồng tương lai vĩnh cửu, chi phí còn có thể bao gồm funding rate, tức khoản thanh toán định kỳ giữa người giữ vị thế mua và người giữ vị thế bán. Cơ chế này được thiết kế để giữ giá hợp đồng phái sinh không chênh lệch quá xa so với giá giao ngay của tài sản cơ sở. Tùy vào cung - cầu trên thị trường, nhà đầu tư có thể phải trả hoặc nhận funding rate.

Đòn bẩy là một yếu tố rủi ro khác. Công cụ này cho phép người giao dịch mở vị thế lớn hơn số vốn thực có, nhưng cũng làm khoản lỗ tăng nhanh khi giá diễn biến ngược kỳ vọng. Nếu tài sản ký quỹ không còn đáp ứng yêu cầu của nền tảng, vị thế có thể bị thanh lý tự động.

Việc ưu tiên tốc độ khớp lệnh giúp nhà đầu tư phản ứng nhanh khi thị trường biến động, nhưng có thể làm tổng chi phí giao dịch tăng đáng kể. Lệnh thị trường không phải lúc nào cũng là lựa chọn sai, nhất là khi cần đóng vị thế để hạn chế rủi ro. Tuy nhiên, giao dịch liên tục bằng lệnh khớp ngay và sử dụng đòn bẩy cao có thể khiến chi phí tích lũy vượt xa mức phí mà nhà đầu tư nhìn thấy ban đầu.

Hiện nay, hợp đồng tương lai vĩnh cửu đang trở thành một mảng quan trọng của thị trường crypto và dần thu hút sự quan tâm của hệ thống tài chính được quản lý. Một số cơ quan quản lý và nền tảng lớn đang nghiên cứu hoặc đưa loại sản phẩm này vào khuôn khổ giám sát, trong khi các sàn giao dịch mở rộng cung cấp sản phẩm phái sinh cho khách hàng tổ chức.

Giống như tại Mỹ, các cơ quan quản lý ở đây đã bắt đầu đưa loại sản phẩm này vào khuôn khổ giám sát, trong khi một số công ty lớn đang tìm cách cung cấp perps cho khách hàng tổ chức hoặc phát triển sản phẩm có cấu trúc tương tự.

Trước đó vào tháng 5, Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) đã nêu quan điểm quản lý về hợp đồng vĩnh cửu và cho phép niêm yết một hợp đồng Bitcoin perpetual trên sàn được quản lý tại Mỹ. CFTC cũng đã đưa ra hướng dẫn cho các tổ chức đã đăng ký muốn vận hành hoạt động giao dịch và thanh toán bù trừ liên tục.

Điểm đáng chú ý của Hyperliquid là dữ liệu giao dịch được ghi nhận công khai trên blockchain, cho phép bên thứ ba phân tích độc lập hành vi giao dịch và chi phí của các nhóm người dùng. Đại diện Hyperliquid Labs cho rằng chính dữ liệu mở giúp các nghiên cứu về cấu trúc thị trường trở nên chinh xác hơn, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào số liệu do sàn tự công bố.