Nguồn lực của doanh nghiệp bị bào mòn, khả năng gánh rủi ro dài ngày bị hạn chế

Thông tin từ Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho thấy, trong tháng 8 cả nước có gần 12,2 nghìn doanh nghiệp thành lập mới với số vốn đăng ký gần 189,4 nghìn tỷ đồng và số lao động đăng ký gần 60,4 nghìn lao động. 

So với cùng kỳ năm trước, giảm 40,5% về số doanh nghiệp, giảm 41,9% về số vốn đăng ký và giảm 43,5% về số lao động. Cả nước có gần 9,5 nghìn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, giảm 23,8% so với cùng kỳ năm 2025. 

Tính chung 8 tháng năm 2026, hơn 88 nghìn doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn; gần 28,6 nghìn doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể; hơn 40,8 nghìn doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể. Bình quân một tháng có 19,7 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường.

TS Nguyễn Quốc Việt, Chuyên gia Chính sách công, trường Đại học Kinh tế, cho hay: "Chúng tôi phân tích thì doanh nghiệp trong giai đoạn trước Covid-19, tức là năm 2017 đến 2019 tỷ lệ doanh nghiệp gia nhập và quay trở lại thị trường gấp 2 lần doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường. Giai đoạn 2025 và đặc biệt là trong 8 tháng đầu năm 2026 thì tỷ lệ này chỉ còn 1,2 đến 1,3 lần. Đặc biệt là trong 8 tháng đầu năm nay thì số lượng doanh nghiệp thành lập mới giảm rất lớn so với cùng kỳ của năm trước". 

Riêng trong tháng 8, có 5.322 doanh nghiệp đăng ký tạm ngừng kinh doanh có thời hạn; có 7.566 doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể; 9.631 doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể, tăng 33,6% và tăng 151,2%. 

Những con số này, theo chuyên gia, phản ánh xu thế chung về sức chống chịu của các doanh nghiệp đang dần cạn kiệt. "Sau một loạt những biến động từ đại dịch cho đến sự biến động của lạm phát, xung đột địa chính trị, đứt gãy các chuỗi cung ứng dẫn đến chi phí đầu vào tăng cao... đã bào mòn tất cả các nguồn lực, năng lực của doanh nghiệp, đặc biệt là khả năng gồng lỗ hoặc gánh chịu rủi ro kéo dài do bộ đệm tài chính của các doanh nghiệp ngày càng hạn chế", TS Nguyễn Quốc Việt phân tích. 

Phiên họp thứ 6 Ủy ban Thường vụ Quốc hội đang đang diễn ra tại Hà Nội bàn thảo nhiều nội dung liên quan đến gỡ bỏ các điều kiện kinh doanh, gỡ vướng về thủ tục hành chính cho doanh nghiệp. Những nút thắt nằm ở quy định pháp luật, cơ chế… dần được tháo gỡ, mang lại kỳ vọng tạo thêm động lực cho doanh nghiệp trong thời gian tới.