Bộ Tài chính Mỹ đang 'đùa với lửa'?

Bộ Tài chính Mỹ đang 'đùa với lửa'?Bích Hợp-23/08/2026 09:45 (GMT+7)(VNF) - Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đang đối mặt với cảnh báo rằng kế hoạch mua lại trái phiếu kho bạc dài hạn có thể đẩy Mỹ đi vào con đường giống Nhật Bản, làm gia tăng sức ép mất giá lên đồng USD.TIN LIÊN QUANMỹ - Canada rạn nứt: Thuế 50% đẩy hai đồng minh vào vòng xoáy trả đũa22/08/2026 14:09Tung “phao cứu sinh” cho trái phiếuNgày 19/8, Bộ Tài chính Mỹ bất ngờ tăng gấp đôi quy mô mua lại trái phiếu kho bạc kỳ hạn dài, từ 2 tỷ USD lên ít nhất 4 tỷ USD mỗi đợt, nhằm hỗ trợ thanh khoản và hạn chế đà tăng của lợi suất. Quyết định được đưa ra sau khi một làn sóng bán tháo trên thị trường trái phiếu toàn cầu đẩy lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm lên 5,34% vào ngày 18/8, ghi nhận mức cao nhất kể từ năm 2007.Đợt bán tháo diễn ra trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng lo ngại về gánh nặng nợ công và thâm hụt ngân sách của Mỹ. Tổng nợ công Mỹ lần đầu tiên vượt 40.000 tỷ USD vào ngày 18/8, trong khi Chính phủ vẫn phải huy động thêm vốn để tài trợ cho thâm hụt và các khoản nợ đến hạn.Sau thông báo, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm giảm xuống 5,184% trong phiên 19/8, còn lợi suất kỳ hạn 10 năm giảm khoảng 6 điểm cơ bản, xuống 4,66%. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng tác động của chương trình mua lại chủ yếu nằm ở việc hỗ trợ thanh khoản và trấn an thị trường, thay vì giải quyết những vấn đề căn bản đang gây sức ép lên lợi suất.Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent.Quy mô tăng thêm 2 tỷ USD mỗi đợt là rất nhỏ so với thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ trị giá khoảng 32.200 tỷ USD. Ông Dan Gottlander, trưởng bộ phận giao dịch hoán đổi USD và đôla Canada tại Citi, cho rằng việc mua lại trái phiếu dài hạn có thể giúp giảm lợi suất ở nhóm kỳ hạn này, nhưng Bộ Tài chính có thể phải phát hành thêm trái phiếu kỳ hạn ngắn để bù đắp. Theo ông, điều đó đồng nghĩa tổng nhu cầu vay của Chính phủ không thay đổi.Vì vậy, dù động thái của Bộ Tài chính có thể giúp thị trường ổn định trong ngắn hạn, các chuyên gia vẫn đặt câu hỏi về hiệu quả lâu dài khi Mỹ tiếp tục phải đối mặt với thâm hụt ngân sách lớn và nhu cầu phát hành thêm nợ.“Mỹ đang đùa với lửa”?Kế hoạch mua lại trái phiếu này đã khiến ông Robin Brooks, chuyên gia cấp cao tại Viện Brookings và cựu kinh tế trưởng của Viện Tài chính Quốc tế (IIF), đưa ra cảnh báo mạnh về đồng USD.Trong một bài đăng trên Substack, ông Brooks cho rằng kế hoạch mua lại chỉ là một dạng “kỹ thuật tài chính”, không giải quyết được áp lực ngày càng lớn trên thị trường trái phiếu kho bạc, đồng thời không xử lý vấn đề cốt lõi là thâm hụt ngân sách Mỹ, dự kiến lên tới 2.000 tỷ USD trong năm tài chính này.“Khi chính sách tài khóa vượt khỏi tầm kiểm soát, rõ ràng chính phủ có thể làm nhiều việc để kiềm chế lợi suất, nhưng điều này chỉ tạo thêm áp lực giảm giá lên đồng USD vì thị trường không nhận được mức phí bảo hiểm rủi ro mà họ mong muốn. Khi đó, một cuộc khủng hoảng nợ sẽ chuyển thành một cuộc khủng hoảng tiền tệ”, ông Brooks viết.Theo ông, Mỹ có nguy cơ lặp lại kinh nghiệm của Nhật Bản. Ông Brooks từ lâu cho rằng Tokyo đã cố duy trì lợi suất trái phiếu ở mức thấp để giảm áp lực từ khoản nợ công hiện vượt 200% GDP. Tuy nhiên, việc giữ lợi suất thấp khiến thị trường không phản ánh đầy đủ rủi ro của nợ công, làm suy giảm niềm tin của nhà đầu tư và gây sức ép lên đồng yên.Ông Brooks cho rằng kế hoạch mua lại trái phiếu của Mỹ cũng có thể tạo ra hiệu ứng tương tự. Sau thông báo, đồng USD giảm mạnh trong bối cảnh Phố Wall nói đến sự trở lại của “giao dịch đặt cược vào đà mất giá của đồng USD” (debasement trade). Giá kim loại quý cũng tăng khi nhà đầu tư đặt cược vào khả năng đồng USD tiếp tục suy yếu.“Thị trường đang đặt cược vào khả năng đồng USD tiếp tục mất giá. Nhật Bản là minh chứng cho thấy, một khi đồng tiền rơi vào vòng xoáy mất giá, việc đảo ngược xu hướng có thể gần như bất khả thi. Mỹ đang đùa với lửa với kế hoạch mua lại này”, ông Brooks cảnh báo.Rủi ro ngắn hạn và bài toán dài hạnNhận định của ông Brooks không nhận được sự đồng thuận hoàn toàn từ giới phân tích. Ông Jonas Goltermann, nhà kinh tế trưởng phụ trách thị trường tại Capital Economics, cho rằng những lo ngại về nguy cơ “phá giá” đồng USD là quá mức. Trong một bản ghi chú ngày 20/8, ông dự báo đồng USD có thể mạnh lên trong những tháng tới nhờ nền kinh tế Mỹ vẫn duy trì sức mạnh.Theo ông Goltermann, đà giảm gần đây của đồng USD phần nào phản ánh chênh lệch lợi suất giữa các nền kinh tế, cũng như những nghi ngờ về mức độ đáng tin cậy của Mỹ trong cuộc chiến chống lạm phát. Tuy nhiên, ông thừa nhận triển vọng này có thể thay đổi nếu các đề xuất chính sách khác thường tiếp tục xuất hiện.“Vì vậy, chúng tôi ngày càng nghi ngờ khả năng đồng USD sẽ phục hồi mạnh như dự báo hiện nay trong những tháng tới, ngay cả khi nền kinh tế Mỹ thực sự tăng trưởng mạnh hơn trong thời gian tới”, ông nói.Trong khi đó, ông Lawrence Gillum, chiến lược gia trưởng về thu nhập cố định tại LPL Financial, cho rằng đà tăng của lợi suất trái phiếu kho bạc không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng hay sự rối loạn trên thị trường. Theo ông, đây chủ yếu là sự bình thường hóa cần thiết sau thời kỳ lợi suất gần bằng 0.Ông Gillum lưu ý rằng biến động lãi suất vẫn ở mức thấp, kỳ vọng lạm phát được neo ổn định và các cuộc đấu giá trái phiếu Chính phủ Mỹ vẫn thu hút đủ nhu cầu. Dù vậy, ông dự báo lợi suất dài hạn sẽ tiếp tục tăng do thâm hụt ngân sách lớn của Mỹ, cùng lượng nợ mới được Bộ Tài chính và các tập đoàn công nghệ siêu quy mô trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo phát hành.Theo ông Gillum, điều này có thể khiến lợi suất tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý và thúc đẩy Bộ Tài chính Mỹ triển khai thêm các biện pháp hỗ trợ thị trường. Tuy nhiên, những biện pháp như mua lại trái phiếu nhiều khả năng chỉ đóng vai trò như một giải pháp tạm thời, thay vì xử lý tận gốc các vấn đề tài khóa.“Nhưng điều này cũng là lời nhắc nhở rằng Bộ Tài chính đang theo dõi sát sao thị trường và sẽ làm mọi thứ có thể để ngăn lợi suất tăng quá cao và quá nhanh”, ông Gillum nhận định.TheoFORTUNENợ công vượt mốc 40.000 tỷ USD, nước Mỹ đối mặt khủng hoảng tài khóaNợ công vượt mốc 40.000 tỷ USD, nước Mỹ đối mặt khủng hoảng tài khóaTài chính quốc tế(VNF) - Tổng nợ của Mỹ lần đầu tiên vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, làm dấy lên những cảnh báo mới về nguy cơ một cuộc khủng hoảng tài khóa khi chi phí cho các chương trình an sinh xã hội và trả lãi ngày càng tăng, trong khi nguồn thu bị hạn chế bởi các chính sách cắt giảm thuế.