Giá dầu diesel tăng vọt, Mỹ thúc châu Âu 'mở kho dự trữ ngay lập tức'

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội: "Các đối tác châu Âu của chúng ta nên đẩy nhanh việc thực hiện các cam kết hiện có và cung cấp thêm nguồn cung ngay lập tức để giải quyết những gián đoạn đang diễn ra".
Theo các báo cáo, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump muốn Pháp và Đức sử dụng kho dự trữ dầu diesel để kiềm chế giá nhiên liệu đang tăng mạnh do cuộc chiến của Mỹ với Iran. Các nước thành viên EU sẽ gặp Ủy ban châu Âu vào ngày 2/10 để thảo luận về một phản ứng phối hợp trước tình trạng giá nhiên liệu tăng vọt, một người phát ngôn của Ủy ban châu Âu cho biết.
Châu Âu lo ngại lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel
Tại cuộc đàm phán thương mại G20 ở Milwaukee, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho biết cả hai bên đều "mong muốn hợp tác" về vấn đề dầu diesel. Ngày 1/10, Tổng thống Trump cũng nói với các phóng viên tại Texas rằng ông "có thể" yêu cầu các nước châu Âu giải phóng lượng dầu diesel dự trữ.
Tuy nhiên, Ủy viên thương mại EU Maros Sefcovic ngày 1/10 cho biết bất kỳ động thái nào của Mỹ nhằm cấm xuất khẩu dầu diesel sẽ là "điều bất ngờ đối với người châu Âu".

Phát biểu bên lề cuộc họp kéo dài 2 ngày của các bộ trưởng thương mại G20 tại Milwaukee, ông Sefcovic cho biết ông không đi sâu vào vấn đề xuất khẩu năng lượng trong cuộc gặp với ông Greer. Dù vậy, các đối tác xuyên Đại Tây Dương "đã quyết định giữ liên lạc chặt chẽ để tránh bất kỳ bất ngờ nào".
"Điều đó sẽ gây ra những hậu quả rất nghiêm trọng đối với hiệu quả kinh tế của chúng ta", ông Sefcovic nói về khả năng Mỹ áp đặt lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel.
Bộ trưởng phụ trách thương mại quốc tế của Pháp Nicolas Forissier nói với AFP tại Milwaukee: "Tôi không thể tưởng tượng rằng sẽ có lệnh cấm". Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của dầu diesel đối với Mỹ và các nước châu Âu, đồng thời cho biết hai bên sẽ "cố gắng tìm ra giải pháp".
"Tại Pháp, chúng tôi sẽ cố gắng tìm ra các giải pháp cân bằng trên toàn thế giới. Nếu không phải với người Mỹ, thì sẽ là với các quốc gia khác", ông Forissier nói.
Giá diesel tăng mạnh, nguồn cung toàn cầu chịu sức ép
Sức ép lên thị trường diesel không chỉ xuất phát từ giá dầu thô mà còn liên quan đến tình trạng thiếu hụt các sản phẩm lọc dầu. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết các thị trường nhiên liệu chưng cất nhẹ và trung bình, trong đó có diesel, đang chịu sức ép lớn khi hoạt động lọc dầu và xuất khẩu sản phẩm bị gián đoạn.
Biên lợi nhuận lọc dầu tại khu vực Đại Tây Dương đã tăng lên mức kỷ lục, trong khi xuất khẩu diesel từ Nga, Trung Đông và châu Á giảm đáng kể so với cùng kỳ.
Tại châu Âu, Ủy ban châu Âu cho biết nguồn cung hiện vẫn ổn định, nhưng giá diesel và nhiên liệu máy bay ở mức cao do thị trường toàn cầu thắt chặt. Lượng tồn kho tại trung tâm Amsterdam-Rotterdam-Antwerp (ARA) thấp hơn mức trung bình 5 năm, trong khi các nhà máy lọc dầu châu Âu đang vận hành gần công suất tối đa.
Số liệu Eurostat cho thấy giá diesel tại EU tăng 8,3% trong tháng 8 so với tháng 7/2026. So với cùng kỳ năm trước, giá nhiên liệu và dầu nhờn cho phương tiện cá nhân tăng 23,8%, trong đó Đức tăng 27,5% và Pháp tăng 27,4%.
Tại Mỹ, dữ liệu của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy giá diesel bán lẻ trung bình trên toàn quốc đạt 6,382 USD/gallon trong tuần kết thúc ngày 28/9, cao hơn 2,628 USD/gallon so với một năm trước.
Tổng thống Trump ngày 30/9 cho biết ông vẫn đang cân nhắc khả năng cấm xuất khẩu dầu diesel của Mỹ, đồng thời thừa nhận động thái này cuối cùng có thể khiến giá xăng tăng cao.
"Tôi đang cân nhắc điều đó", ông Trump nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục.
Phát biểu cùng ông Trump, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết thế giới sẽ "nghe những thông báo từ các nước bạn bè ở châu Âu" nhằm thúc đẩy giá dầu diesel giảm xuống.
Khi được hỏi về việc giải phóng nguồn dự trữ chiến lược, Phủ Tổng thống Pháp cho biết không có yêu cầu nào như vậy được đưa ra trong cuộc gặp giữa Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và ông Trump bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc hồi tuần trước.
Ông Macron cũng sẽ sớm triệu tập một cuộc họp trực tuyến của các nhà lãnh đạo G7 "để đạt được tiến triển về các biện pháp khác nhau có thể được sử dụng để giải quyết tình trạng giá nhiên liệu tăng cao... bao gồm cả việc phối hợp giải phóng dự trữ".
Ngày 18/9, ông Macron đã công bố kế hoạch tổ chức cuộc họp này. Theo văn phòng báo chí của Tổng thống Pháp, cuộc họp G7 dự kiến diễn ra vào giữa tháng 10.