HPG: Bị áp thuế đến 122%, Hòa Phát ảnh hưởng ra sao?

Mỹ áp thuế chống bán phá giá gần 122% với thép Hòa Phát – mức cao hiếm thấy. Tuy nhiên, với tỷ trọng xuất khẩu sang Mỹ chỉ khoảng 3% doanh thu, tác động thực tế đến tập đoàn thép lớn nhất Việt Nam được đánh giá không đáng kể.
Bộ Thương mại Mỹ (DOC) mới đây đã lựa chọn Hòa Phát là doanh nghiệp Việt Nam bị đơn bắt buộc trong cuộc điều tra chống bán phá giá đối với sản phẩm thép cốt bê tông (rebar). Theo kết luận sơ bộ, mức thuế chống bán phá giá tạm thời đối với Hòa Phát và các công ty liên kết được xác định ở mức 121,97%. Cùng trong thông báo, các nước như Bulgaria và Ai Cập cũng được nêu tên với các mức thuế khác nhau. DOC cho biết cùng với Việt Nam, hai quốc gia này đều ghi nhận sự gia tăng nhanh chóng về khối lượng và giá trị thép cốt bê tông nhập khẩu vào Mỹ trong những năm gần đây. Từ mức không đáng kể trước đó, đến năm 2024 tổng giá trị thép bê tông nhập khẩu vào Mỹ đã tăng mạnh, trong đó Bulgaria đạt khoảng 66 triệu USD, Ai Cập khoảng 114 triệu USD và Việt Nam gần 30 triệu USD. Với vị thế là nhà sản xuất thép lớn nhất Việt Nam, Hòa Phát được DOC chỉ định làm doanh nghiệp đại diện để xem xét chi tiết cấu trúc giá và hoạt động xuất khẩu của ngành thép Việt Nam.
Thị trường châu Mỹ chỉ chiếm khoảng 3% doanh thu
Trong báo cáo tài chính, HPG không tách riêng doanh thu từ thị trường Mỹ mà gộp chung trong nhóm thị trường châu Mỹ. Tuy vậy, các số liệu này vẫn phần nào phản ánh vai trò của khu vực này trong cơ cấu doanh thu của doanh nghiệp. Theo báo cáo của công ty, doanh thu từ thị trường châu Mỹ có xu hướng tăng kể từ năm 2023. Năm 2023, doanh thu từ khu vực này đạt 1.872 tỷ đồng, sang năm 2024 tăng lên 4.377 tỷ đồng, tương đương mức tăng khoảng 134%. Xu hướng tăng trưởng tiếp tục được duy trì khi 6 tháng đầu năm 2025, HPG ghi nhận 2.782 tỷ đồng doanh thu từ thị trường châu Mỹ, tăng khoảng 11,5% so với mức 2.496 tỷ đồng của cùng kỳ.
Dù vậy, tỷ trọng doanh thu từ khu vực này vẫn chiếm phần khá nhỏ trong tổng doanh thu của doanh nghiệp. Thống kê cho thấy thị trường trong nước vẫn chiếm tỷ lệ lớn nhất trong cơ cấu doanh thu của HPG với khoảng 70%. Trong khi đó, thị trường châu Á (ngoài Việt Nam) từng ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong năm 2024, với tỷ trọng doanh thu tăng từ khoảng 19% lên trên 22%. Tuy nhiên, sang nửa đầu năm 2025, tỷ trọng này đã giảm xuống khoảng 10%.
Đối với thị trường châu Mỹ, tỷ trọng doanh thu chỉ vào khoảng 3% tổng doanh thu và dù giá trị tuyệt đối tăng lên qua các năm nhưng tỷ lệ đóng góp gần như không thay đổi.
Hiện HPG xuất khẩu sang Mỹ nhiều loại sản phẩm, trong đó đáng chú ý gồm thép ống, thép xây dựng (cốt bê tông) và thép cuộn cán nóng (HRC). Tuy nhiên, thép cốt bê tông – sản phẩm đang bị áp mức thuế chống bán phá giá sơ bộ cao – chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng doanh thu từ thị trường châu Mỹ, vốn đã chiếm tỷ trọng thấp trong cơ cấu doanh thu của doanh nghiệp. Theo ước tính của Maybank Investment Bank, mỗi năm Hòa Phát xuất khẩu khoảng 100.000 tấn thép thuộc diện chịu thuế sang Mỹ, tương đương dưới 1% tổng sản lượng tiêu thụ của doanh nghiệp. Điều này cho thấy việc áp thuế cao có thể khiến thép Hòa Phát gần như mất khả năng cạnh tranh tại phân khúc thép cốt bê tông tại Mỹ, nhưng tác động trực tiếp đến doanh thu của doanh nghiệp trong ngắn hạn được đánh giá là không đáng kể.
Theo quy trình điều tra của DOC, kết luận sơ bộ chỉ là bước đầu trong quá trình xem xét vụ việc. Cơ quan này dự kiến sẽ ban hành phán quyết cuối cùng vào ngày 28/7/2026 sau khi tiếp nhận các ý kiến phản biện từ doanh nghiệp và các bên liên quan.
Trên thực tế, Hòa Phát đã nhiều lần tham gia các vụ điều tra phòng vệ thương mại tại Mỹ với kết quả tương đối tích cực. Một số sản phẩm của doanh nghiệp như ống thép hộp từng được xác định không lẩn tránh thuế và duy trì mức thuế 0%, trong khi sản phẩm ống thép carbon cũng không bị áp thuế sau các cuộc điều tra trước đó. Đối với thép cuộn cán nóng (HRC) – sản phẩm chiến lược của tập đoàn – thị trường xuất khẩu chủ yếu hiện vẫn là châu Âu và khu vực ASEAN, trong khi phía Mỹ chưa có động thái điều tra mới đối với mặt hàng này.
Vũ Đặng