Ngân hàng lớn sụp đổ, Tổng thống Paraguay từ chức giữa bê bối và điều tra hình sự
Tổng thống Paraguay Santiago Peña. (Ảnh: Reuters).
Tổng thống Paraguay Santiago Peña đã tuyên bố từ chức trong bối cảnh ông đối mặt với một cuộc điều tra hình sự và quy trình luận tội liên quan đến vụ sụp đổ của Ueno Bank, ngân hàng tư nhân có mối liên hệ kinh doanh với ông.
Ông Peña thông báo quyết định từ chức tại Văn phòng Tổng thống vào ngày 5/11, sau khi Ueno Bank phải đóng cửa vào nửa đêm do khủng hoảng thanh khoản, khiến hàng triệu khách hàng không thể tiếp cận tiền gửi.
Tuy nhiên, đơn từ chức của ông chưa được Quốc hội Paraguay chấp thuận. Hai viện Quốc hội đã triệu tập phiên họp chung để xem xét đơn từ chức của ông. Tuy nhiên, phiên họp phải tạm dừng mà không đưa ra được quyết định cuối cùng, sau khi một số nghị sĩ rời khỏi phòng họp ngay giữa lúc bỏ phiếu.
Trước đó, 35 nghị sĩ phe đối lập và các thành viên bất đồng chính kiến trong đảng cầm quyền đã đưa ra những cáo buộc nhằm vào Tổng thống Peña, đề xuất bãi nhiệm ông vì những sai phạm liên quan đến ngân hàng. Ông Peña đệ đơn từ chức giữa lúc các nhà lập pháp tranh luận về những cáo buộc trên.
Hạ viện Paraguay ngay sau đó đã thông qua việc khởi động quy trình luận tội, cáo buộc ông Peña đã 'sao nhãng nhiệm vụ một cách nghiêm trọng và có hệ thống' trong các giao dịch với Ueno Bank. Thượng viện cũng thông báo sẽ tiến hành phiên xét xử luận tội.
Việc Quốc hội chấp thuận đơn từ chức hay phế truất tổng thống có ý nghĩa quan trọng đối với tình trạng pháp lý của ông Peña. Nếu đơn từ chức được thông qua, ông sẽ được hưởng quyền miễn trừ và các biện pháp bảo vệ đặc biệt. Ngược lại, nếu bị phế truất, ông sẽ không được hưởng những quyền lợi này.
Các nghị sĩ phản đối tổng thống tuyên bố ông Peña vẫn là tổng thống và phải đối mặt với công lý.
Phiên xét xử luận tội ông Peña tại Thượng viện bắt đầu vào tối 5/11 và dự kiến tiếp tục trong ngày 6/11 (theo giờ địa phương). Văn phòng Tổng thống khẳng định ông sẽ tham dự phiên xét xử để tự bào chữa.
'Tôi sẽ thực hiện điều đó bằng các lập luận và bằng chứng, với sự tôn trọng dành cho Hiến pháp và các thể chế của quốc gia', ông Peña tuyên bố.
Một phát ngôn viên của Văn phòng Tổng thống cũng bác bỏ tin đồn ông Peña đã bỏ trốn ra nước ngoài, khẳng định ông vẫn ở thủ đô nhưng không tiết lộ địa điểm cụ thể.
Song song với đó, Tổng Chưởng lý Paraguay Emiliano Rolón Fernández đã mở ba cuộc điều tra hình sự nhắm vào ông Peña cùng một số cựu quan chức, liên quan đến cuộc khủng hoảng ngân hàng.
Các cuộc điều tra tập trung vào công tác giám sát và phương án xử lý Ueno Bank, việc các tổ chức nhà nước gửi tiền vào ngân hàng này, cũng như hành động của quan chức thuộc nhiều cơ quan công quyền.
Ông Peña nhậm chức tổng thống vào tháng 8/2023, khi mới 44 tuổi, trở thành một trong những tổng thống trẻ nhất trong lịch sử Paraguay. Trước đó, ông từng giữ chức Bộ trưởng Tài chính từ năm 2015 đến năm 2017 dưới thời Tổng thống Horacio Cartes, đồng thời từng là giám đốc ngân hàng trung ương nước này.
Ông Peña cũng là một trong những đồng minh thân cận của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump, với quan điểm chính trị tương đồng trong một số vấn đề như nhập cư và an ninh.
Trước thông tin ông Peña tuyên bố từ chức, một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ khẳng định quan hệ giữa Washington và Asunción vẫn bền chặt.
'Chúng tôi cam kết duy trì mối quan hệ lâu dài giữa nhân dân Mỹ và Paraguay, đồng thời mong muốn tiếp tục hợp tác chặt chẽ trong các vấn đề hai bên cùng quan tâm', Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết.
Bê bối của Ueno Bank
Cuộc khủng hoảng chính trị tại Paraguay bắt nguồn từ những vấn đề nghiêm trọng tại Ueno Bank, một tổ chức tài chính tư nhân có liên hệ với ông Peña. Trong nhiệm kỳ của ông, ngân hàng này đã nhận được những khoản tiền đáng kể từ các tổ chức công, trong đó có Viện An sinh Xã hội (IPS) - cơ quan quản lý lương hưu cho phần lớn người lao động Paraguay.
Theo Ngân hàng Trung ương Paraguay, tỷ lệ khả năng thanh toán của Ueno Bank đã giảm xuống dưới 50% mức tối thiểu theo quy định. Nguyên nhân được xác định là 'các điều chỉnh được thực hiện đối với báo cáo tài chính của Ueno Bank trong quá trình chuẩn hóa'. Ngân hàng Trung ương Paraguay đã phải can thiệp vào Ueno Bank từ ngày 4/11.
Ueno Bank có khoảng 2,9 triệu khách hàng, trong khi tổng dân số Paraguay vào khoảng 6,1 triệu người. Do đó, việc ngân hàng phải đóng cửa đã gây ra những xáo trộn lớn đối với người gửi tiền.
Theo các nhà chức trách, ngân hàng này còn vi phạm các hạn mức cho vay đối với một số công ty. Khi các thủ tục xử lý hoặc giải thể được triển khai, tiền tiết kiệm của hàng triệu khách hàng bị phong tỏa, làm dấy lên tâm lý lo ngại trên diện rộng.
Trong hai ngày trước khi ông Peña tuyên bố từ chức, người dân đã xếp hàng dài tại các ngân hàng, trong khi tâm lý bất an và các cuộc biểu tình lan rộng trên đường phố.
Tối 5/11, Ngân hàng Trung ương Paraguay thông báo sẽ bắt đầu chi trả tiền bảo đảm cho một số khách hàng của Ueno Bank theo từng giai đoạn.
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)
Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội
Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.
Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.
Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.
Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.